Airco of warmtepomp: verschil, kosten en wat zuiniger is
Een airco met verwarmingsstand is een warmtepomp: de lucht-luchtwarmtepomp. Hij verwarmt alleen de ruimtes waar een binnenunit hangt, maakt geen warm water en krijgt in 2026 geen ISDE-subsidie, maar hij is met 1.500 tot 3.000 euro per unit veel goedkoper dan een lucht-waterwarmtepomp en levert vaak een hoger rendement. Wie van het gas af wil heeft een lucht-waterwarmtepomp nodig; wie wil koelen en bijverwarmen komt met een airco verder.
- € 0 2026 ISDE-subsidie op een airco, ofwel een lucht-luchtwarmtepomp
- € 1.500 tot € 3.000 2026 split airco met verwarmingsstand per binnenunit, inclusief montage
- € 9.000 tot € 18.000 2026 volledige lucht-waterwarmtepomp inclusief installatie
- € 0,07 tegen € 0,16 2026 kosten per kWh warmte uit een zuinige airco tegenover een hr-ketel
- 45 en 40 dB regel sinds 2021 maximaal geluid van de buitenunit op de erfgrens, overdag en 's nachts
Gecontroleerd op augustus 2026
Een airco is een warmtepomp, alleen een andere soort
Een airco en een warmtepomp draaien op hetzelfde principe: een compressor, een koudemiddel en twee warmtewisselaars die warmte van de ene kant naar de andere verplaatsen. Een airco die ook kan verwarmen heet officieel een lucht-luchtwarmtepomp. Op de vraag of een airco een warmtepomp is, luidt het antwoord dus ja, zolang het toestel een verwarmingsstand heeft.
Wat in Nederland meestal “de warmtepomp” wordt genoemd is iets anders: een toestel dat cv-water opwarmt. Die soort staat centraal in de gids over de warmtepomp, en hij levert zijn warmte aan radiatoren of vloerverwarming in plaats van aan de lucht in één kamer. Het werkingsprincipe achter beide toestellen staat uitgelegd bij hoe een warmtepomp werkt.
Het verschil zit dus niet in de techniek maar in wat het toestel met de warmte doet. De airco blaast warme lucht de ruimte in waar de binnenunit hangt. De lucht-waterwarmtepomp verwarmt water dat door het hele huis rondgaat en levert in de meeste uitvoeringen ook je douchewater.
Een airco die alleen koelt bestaat nog wel, vooral in oude en heel goedkope modellen. Vrijwel elk nieuw split-model kan allebei; in de specificaties staat dat als warmtepompfunctie of heat pump. Wil je een toestel dat in de winter echt werk verzet, kijk dan naar de SCOP en naar het opgegeven vermogen bij min zeven graden, niet naar het vermogen bij zeven graden plus.
In advertenties en offertes heet zo'n toestel afwisselend een airco warmtepomp, een airco/warmtepomp of een lucht-lucht warmtepomp airco. Het gaat steeds om hetzelfde apparaat. Een airco als warmtepomp gebruiken vraagt dan ook geen ombouw, alleen de juiste stand op de afstandsbediening.
Het verschil tussen een airco en een warmtepomp op een rij
Het verschil tussen airco en warmtepomp zit in vier dingen: waar de warmte terechtkomt, of het toestel warm tapwater maakt, of het kan koelen en of er subsidie op zit. Op die vier punten lopen de systemen ver uiteen, terwijl de compressor in beide gevallen precies hetzelfde doet. In vergelijkingen van airco versus warmtepomp gaat het bijna altijd over deze vier punten.
Een airco verwarmt alleen de ruimtes waar een binnenunit hangt. Wil je vier kamers warm hebben, dan heb je vier binnenunits nodig, en de gang, de badkamer en de wc blijven koud. Een lucht-waterwarmtepomp verwarmt via het bestaande cv-systeem elke radiator in huis en maakt meestal ook het warme water.
Voor de subsidie is dat onderscheid beslissend. De ISDE geldt alleen voor toestellen die water verwarmen, dus op een lucht-luchtwarmtepomp staat in 2026 geen euro subsidie. Op een hybride warmtepomp en op een volledige lucht-waterwarmtepomp wel, en welke bedragen dat zijn lees je bij de subsidie op een warmtepomp.
Het verschil warmtepomp en airco komt daarmee vooral neer op reikwijdte: het ene toestel verwarmt een huis, het andere een kamer. Koelen is het spiegelbeeld. Een airco koelt standaard en ontvochtigt daarbij, een lucht-waterwarmtepomp koelt alleen als hij een koelfunctie heeft en je vloerverwarming of speciale ventilatorconvectoren hebt.
| Kenmerk | Airco (lucht-lucht) | Lucht-waterwarmtepomp | Hybride warmtepomp |
|---|---|---|---|
| Geeft warmte af via | Warme lucht uit een binnenunit | Radiatoren of vloerverwarming | Radiatoren, samen met de cv-ketel |
| Verwarmt het hele huis | Alleen ruimtes met een binnenunit | Ja | Ja |
| Maakt warm tapwater | Nee | Ja, in de meeste uitvoeringen | Nee, dat blijft de ketel doen |
| Kan koelen | Ja, dat is de hoofdfunctie | Alleen met koelfunctie en vloerverwarming | Nee |
| Gasaansluiting kan eraf | Alleen als koken en warm water ook elektrisch worden | Ja | Nee, de ketel blijft nodig |
| ISDE-subsidie | Geen | ± € 2.000 tot € 4.500 | ± € 1.500 tot € 3.000 |
| Prijs inclusief montage | € 1.500 tot € 3.000 per binnenunit | € 9.000 tot € 18.000 | € 4.000 tot € 7.000 |
| Rendement over het jaar | SCOP 3,0 tot 5,1 | SCOP 3,0 tot 4,0 | SCOP 3,5 tot 4,5 op het warmtepompdeel |
Gecontroleerd op marktprijzen augustus 2026, ISDE-bedragen 2026 van RVO
Reken bij een airco niet op subsidie. De ISDE-lijst kent alleen warmtepompen die water verwarmen, en een lucht-luchtwarmtepomp staat daar niet op. Wie een offerte krijgt waarin toch een subsidiebedrag is verrekend, moet daar doorvragen.
Wat is zuiniger, een airco of een warmtepomp?
Bij de keuze warmtepomp of airco is het jaarrendement het eerste getal waar je naar kijkt, en op papier wint de airco. Het jaarrendement van een split airco op verwarmen ligt bij een zuinig model tussen SCOP 4,0 en 5,1, tegenover SCOP 3,0 tot 4,0 voor een lucht-waterwarmtepomp. Dat komt doordat de airco zijn warmte rechtstreeks aan de lucht afgeeft en geen tussenstap via water en leidingen heeft.
De praktijk nuanceert dat verschil op twee manieren. Het rendement van elke luchtwarmtepomp zakt als het buiten kouder wordt, en bij vorst rond het vriespunt gaat er ook energie in het ontdooien van de buitenunit zitten. Bij min tien graden haalt een split airco vaak nog maar een COP van 2 tot 2,5, precies op het moment dat je de warmte het hardst nodig hebt.
Daar staat tegenover dat de airco alleen stookt waar hij hangt. Wie de woonkamer met een airco verwarmt en de slaapkamers laat afkoelen, verbruikt minder dan iemand die het hele huis op temperatuur houdt. Bij het vergelijken van verwarmen met airco of warmtepomp telt dat gedrag vaak zwaarder dan het verschil in SCOP.
De onderste rijen van de tabel laten zien waar het echte verschil ligt. Elke warmtepomp, van welk type dan ook, verslaat een hr-ketel op gas ruimschoots, en een elektrische kachel is in alle gevallen de duurste manier om een huis warm te krijgen. Hoe je toestel zich in de zomer gedraagt lees je bij verwarmen en koelen met een airco.
| Manier van verwarmen | Rendement (aanname) | Nodig voor 1.000 kWh warmte | Kosten per 1.000 kWh warmte |
|---|---|---|---|
| Split airco, zuinig model bij milde kou | SCOP 4,5 | 222 kWh stroom | ± € 67 |
| Split airco, gemiddeld over het stookseizoen | SCOP 3,5 | 286 kWh stroom | ± € 86 |
| Split airco bij strenge vorst | COP 2,0 | 500 kWh stroom | ± € 150 |
| Monoblock airco met twee muurdoorvoeren | SCOP 2,8 | 357 kWh stroom | ± € 107 |
| Lucht-waterwarmtepomp op vloerverwarming | SCOP 3,5 | 286 kWh stroom | ± € 86 |
| Hr-ketel op gas | 90% van 9,8 kWh per m³ | 114 m³ gas | ± € 159 |
| Elektrische radiator | 100% | 1.000 kWh stroom | ± € 300 |
Gecontroleerd op rekenvoorbeeld bij een aanname van € 0,30 per kWh stroom en € 1,40 per m³ gas, augustus 2026
Wat is goedkoper: de investering en de jaarlast
Op de vraag wat goedkoper is, airco of warmtepomp, is het antwoord bij de aanschaf niet spannend. Een split airco met verwarmingsstand kost in 2026 tussen de 1.500 en 3.000 euro per binnenunit inclusief montage, een volledige lucht-waterwarmtepomp tussen de 9.000 en 18.000 euro. Zelfs na de ISDE blijft het gat groot, omdat op de airco geen subsidie zit.
In de jaarlast draait het beeld deels om. De warmtepomp neemt het warme water en alle ruimtes mee, waardoor je gasaansluiting eraf kan en het vastrecht daarvoor van ongeveer 200 euro per jaar vervalt. De airco laat het gas voor douchen en koken staan, dus die vaste kosten blijven doorlopen. Wat een volledige overstap kost en oplevert staat in de gids over warmtepomp kosten.
Reken de subsidiekant na voordat je tekent, want die bepaalt het verschil in netto investering. Welke bedragen er in 2026 op welke maatregel staan, zoek je op in de subsidiewijzer. De aanvraag doe je bij de RVO en dat kan tot 24 maanden na de installatie, maar alleen voor toestellen die op de meldcodelijst staan.
Wat een installateur voor de montage van een airco rekent, en welke posten daar los bij komen, staat in de gids over een airco laten installeren. Steigerwerk, een lange koudemiddelleiding en een extra groep in de meterkast zijn de posten die een offerte het snelst laten oplopen.
| Systeem | Investering inclusief montage (2026) | ISDE 2026 | Netto investering | Onderhoud |
|---|---|---|---|---|
| Split airco, één binnenunit | € 1.500 tot € 3.000 | Geen | € 1.500 tot € 3.000 | € 100 tot € 175 per beurt |
| Multisplit met drie binnenunits | € 3.400 tot € 6.300 | Geen | € 3.400 tot € 6.300 | € 100 tot € 175 per beurt |
| Vaste monoblock airco | € 1.500 tot € 2.500 | Geen | € 1.500 tot € 2.500 | € 100 tot € 175 per beurt |
| Hybride warmtepomp | € 4.000 tot € 7.000 | ± € 1.500 tot € 3.000 | € 2.000 tot € 5.000 | € 150 tot € 300 per beurt |
| Volledige lucht-waterwarmtepomp | € 9.000 tot € 18.000 | ± € 2.000 tot € 4.500 | € 6.500 tot € 14.500 | € 150 tot € 300 per beurt |
Gecontroleerd op marktprijzen augustus 2026, ISDE-bedragen 2026 van RVO
Hangt er al een airco die alleen koelt, kijk dan eerst in de handleiding of er een verwarmingsstand op zit. Bij veel modellen van na 2015 zit die er wel en is hij alleen nooit gebruikt. Dan verwarm je vanaf morgen voor zeven cent per kWh in plaats van zestien.
Verwarmen met een airco in de praktijk
Een split airco verwarmt snel: binnen een kwartier is een woonkamer van dertig vierkante meter merkbaar warmer. De binnenunit blaast lucht van veertig tot vijftig graden uit, dus je voelt het meteen. Dat maakt het toestel geschikt voor een matig geïsoleerd huis waar een lucht-waterwarmtepomp op lage temperatuur zou worstelen.
De keerzijden zijn tocht, geluid en droge lucht. Richt de luchtstroom nooit rechtstreeks op een zitplek of een bed, want een luchtstroom van veertig graden voelt op je huid alsnog koel. De binnenunit maakt in de hoogste stand zo'n 40 tot 45 decibel, wat in een slaapkamer hoorbaar is.
Met een monoblock airco verwarmen kan ook, maar minder zuinig. Zo'n toestel heeft geen buitenunit en werkt met twee muurdoorvoeren, waardoor er warme binnenlucht naar buiten verdwijnt. Reken op een jaarrendement rond SCOP 2,8 in plaats van 4 of hoger, en op een hoorbaarder toestel omdat de compressor binnen staat.
Over het verbruik van een airco met warmtepompfunctie doen veel verhalen de ronde. De rekensom is simpel: deel de warmte die je nodig hebt door de SCOP en vermenigvuldig met je stroomtarief. Een woonkamer die 3.000 kWh warmte per jaar vraagt, kost bij SCOP 4,0 dus 750 kWh stroom, in 2026 bij een aanname van 30 cent per kWh zo'n 225 euro. Filters schoonhouden scheelt daarin echt iets; wat er verder bij komt kijken staat bij onderhoud van een warmtepomp.
Een airco en een warmtepomp combineren
Een airco aansluiten op een warmtepomp gaat niet. De airco werkt met koudemiddel dat rechtstreeks warmte aan de lucht afgeeft, de lucht-waterwarmtepomp met water in je cv-leidingen. Dat zijn twee gescheiden circuits en er bestaat geen koppelstuk dat ze verbindt.
Warmtepomp en airco combineren kan wel, maar als twee losse installaties naast elkaar. Een airco in de woonkamer of op zolder naast een hybride of volledige warmtepomp is een gangbare combinatie: de warmtepomp doet de basis en het warme water, de airco vangt de koeling en een enkele ruimte op die anders te koud of te warm blijft. In een huis met een volledig elektrische warmtepomp is een warmtepomp in combinatie met airco vooral zinvol op een zolderkamer.
Wie warmtepomp, vloerverwarming en airco wil combineren, kan meestal beter eerst kijken naar de koelfunctie van de warmtepomp zelf. Zo'n warmtepomp met airco-functie stuurt in de zomer koel water door de vloer en haalt daarmee ongeveer twee tot drie graden uit de ruimte. Ontvochtigen doet het niet, en de aanvoertemperatuur moet boven het dauwpunt blijven omdat de vloer anders nat wordt.
Een warmtepomp en airco in één toestel bestaat dus wel degelijk, alleen heet het dan een lucht-waterwarmtepomp met actieve koeling. Wil je airco en verwarming met één buitenunit voor meerdere kamers, dan is een multisplit de logische vorm: twee tot vijf binnenunits op dezelfde buitenunit.
| Combinatie | Kan het? | Wat je moet weten |
|---|---|---|
| Airco aansluiten op een bestaande lucht-waterwarmtepomp | Nee | Koudemiddel naar lucht tegenover water in de cv-leiding; de circuits zijn niet te koppelen |
| Split airco naast een cv-ketel | Ja | De airco neemt de woonkamer over, de ketel doet de rest en het warme water |
| Split airco naast een hybride of volledige warmtepomp | Ja | Zinvol als je wilt koelen of één ruimte los wilt regelen |
| Koelen via vloerverwarming op de warmtepomp | Ja, met koelfunctie | Twee tot drie graden verschil, geen ontvochtiging, condensrisico bij te lage aanvoer |
| Multisplit: één buitenunit voor meerdere kamers | Ja | Twee tot vijf binnenunits, maar alle units koelen of verwarmen tegelijk |
| Warmtepomp en airco in één toestel | Ja | Dat is een lucht-waterwarmtepomp met actieve koeling, geen airco |
Wanneer kies je een airco en wanneer een warmtepomp?
De vraag wat beter is, airco of warmtepomp, heeft geen algemeen antwoord, want de toestellen lossen niet hetzelfde probleem op. Begin daarom bij wat je wilt bereiken: koeling in de zomer, minder gas verstoken, of de gasaansluiting helemaal opzeggen. Die drie doelen wijzen naar drie verschillende toestellen.
Wie een airco in plaats van een warmtepomp neemt om van het gas af te gaan, komt bedrogen uit zolang het warme water en het koken op gas blijven. Zodra de gasaansluiting blijft liggen, blijf je vastrecht betalen en is de winst beperkt tot het stookdeel. Voor een volledige overstap heb je warm water elektrisch nodig, bijvoorbeeld via een warmtepompboiler.
Isolatie bepaalt mee wat er kan. Een lucht-waterwarmtepomp werkt op lage temperatuur en vraagt dus goede isolatie en ruime radiatoren of vloerverwarming; een airco werkt ook in een huis dat daar nog niet klaar voor is. Er is overigens geen verplichting om over te stappen: hoe dat zit lees je bij de vraag of een warmtepomp verplicht is. De andere manieren om je huis warm te krijgen staan bij elkaar op de overzichtspagina over verwarming.
| Jouw situatie | Meest logische keuze | Waarom |
|---|---|---|
| Je wilt vooral koelen en soms bijverwarmen | Split airco | Koeling zit erin en de investering blijft onder € 3.000 (2026) |
| Je wilt van het gas af, warm water inbegrepen | Volledige lucht-waterwarmtepomp | Alleen die maakt tapwater en verwarmt elke ruimte |
| Je ketel is nog goed en je wilt je gasverbruik halveren | Hybride warmtepomp | Lagere investering, ISDE-subsidie en de ketel vangt de piek op |
| Matig geïsoleerd huis, isoleren kan nu niet | Split airco in de woonkamer | Werkt ook bij hoge afgiftetemperatuur, geen nieuwe radiatoren nodig |
| Appartement zonder plek voor een buitenunit | Vaste monoblock airco | Twee muurdoorvoeren in plaats van een unit aan de gevel |
| Vloerverwarming aanwezig en je wilt kunnen koelen | Lucht-waterwarmtepomp met koelfunctie | De vloer koelt zonder tocht, maar traag en zonder ontvochtiging |
| Monument of vve die geen buitenunit toestaat | Eerst toestemming regelen, daarna kiezen | Zonder buitenunit vallen split airco en lucht-waterwarmtepomp allebei af |
Gecontroleerd op augustus 2026
Regels voor de buitenunit: geluid, vergunning en koudemiddel
Voor de buitenunit van een airco gelden dezelfde regels als voor die van een warmtepomp. Sinds 1 april 2021 mag zo'n unit bij een woning op de erfgrens niet meer dan 45 decibel produceren tussen zeven uur 's ochtends en zeven uur 's avonds, en niet meer dan 40 decibel in de avond en de nacht. Die norm staat in het Besluit bouwwerken leefomgeving en wordt gemeten op de perceelgrens, niet bij het toestel.
Een buitenunit op eigen grond tot een meter hoog en twee vierkante meter is meestal vergunningvrij, maar aan de gevel of op een plat dak hangt het van het omgevingsplan af. Bij een monument of een beschermd stadsgezicht heb je altijd een omgevingsvergunning nodig. Waar een unit praktisch kan hangen en welke afstanden helpen, staat bij een airco in huis.
In een appartement komt de vereniging van eigenaars erbij. Gevel, dak en doorvoeren zijn gemeenschappelijk, dus je hebt toestemming van de vergadering nodig; wat daarbij komt kijken staat bij een warmtepomp in een appartement. Huur je, dan is schriftelijke toestemming van de verhuurder de eerste stap.
Het koudemiddelcircuit mag je niet zelf aansluiten. Voor het vacumeren, afpersen en in bedrijf stellen van een split-systeem is een F-gassencertificaat wettelijk verplicht, voor de monteur én voor het bedrijf. Een monoblock zonder koudemiddelleidingen valt daarbuiten en mag je in principe zelf plaatsen, al blijven de geluidsnorm en het omgevingsplan gewoon gelden.
Een buitenunit tegen de schutting van de buren is de meest voorkomende bron van gedoe. De 40 decibel geldt in de avond en de nacht op de perceelgrens, en bij overschrijding kan de gemeente aanpassing eisen. Vraag de installateur voor de montage om een berekening van het geluidsniveau op die grens.
Zo kies je tussen een airco en een warmtepomp
Werk deze zes stappen af voordat je offertes opvraagt, dan vergelijk je appels met appels.
-
Bepaal welk probleem je oplost
Koeling in de zomer, minder gas verstoken of de gasaansluiting opzeggen: dat zijn drie verschillende doelen. Schrijf op welke van de drie het zwaarst weegt, want die bepaalt of je bij een airco of bij een lucht-waterwarmtepomp uitkomt.
-
Kijk naar je isolatie en je afgifte
Meet hoe warm je radiatoren moeten worden om het huis op temperatuur te houden. Kom je met 50 graden aanvoer toe, dan is een lucht-waterwarmtepomp haalbaar; heb je 70 graden nodig, dan is eerst isoleren of een airco per ruimte realistischer.
-
Zoek de plek voor de buitenunit
Kijk waar een unit kan staan met genoeg afstand tot de erfgrens en de slaapkamerramen van de buren. Zonder werkbare plek vervalt zowel de split airco als de lucht-waterwarmtepomp en blijft alleen een monoblock over.
-
Zet de investering en de jaarlast naast elkaar
Reken per optie de netto investering na subsidie uit en daarnaast de jaarlijkse energiekosten. Welke ISDE-bedragen in 2026 gelden, zoek je op in de subsidiewijzer; op een airco staat niets.
-
Vraag twee offertes met de juiste getallen erin
Laat het vermogen bij min zeven graden opnemen, niet alleen bij zeven graden plus, plus de SCOP en het geluidsniveau van de buitenunit. Zonder die drie getallen kun je offertes niet vergelijken.
-
Regel toestemming en laat gecertificeerd installeren
Vraag bij een appartement toestemming aan de vve en bij een huurwoning aan de verhuurder, en controleer het omgevingsplan. Laat de montage doen door een bedrijf met een F-gassencertificaat; hoe zo'n opdracht loopt staat bij een airco installeren.
Subsidiewijzer
Kies je maatregel en zie het actuele ISDE-bedrag, de voorwaarden en hoe je aanvraagt. Bekijk alle gegevens
| Categorie | Maatregel | Subsidie 2026 | Belangrijkste voorwaarde |
|---|---|---|---|
| Verwarming | Hybride warmtepomp (lucht-water) | ± € 1.500 tot € 3.000 | Bedrag per apparaat via de RVO-meldcodelijst; aanvragen binnen 24 maanden na installatie |
| Verwarming | Volledige lucht-waterwarmtepomp | ± € 2.000 tot € 4.500 | Afhankelijk van vermogen en efficiëntie; per 2026 lager bedrag voor een tweede lucht-waterwarmtepomp |
| Warm water | Zonneboiler | € 300 tot € 1.750 | Afhankelijk van collectoroppervlak en inhoud van het voorraadvat |
| Isolatie | Spouwmuurisolatie | € 5,25 per m² (1 maatregel), € 10,50 (2 of meer) | Minimaal 10 m², maximaal 170 m² |
| Isolatie | Dakisolatie | € 16,25 per m² (1 maatregel), € 32,50 (2 of meer) | Minimaal 20 m², maximaal 200 m² |
| Isolatie | Zolder- of vlieringvloerisolatie | € 4,00 per m² (1 maatregel), € 8,00 (2 of meer) | Minimaal 20 m²; niet samen met dakisolatie direct erboven |
| Isolatie | Gevelisolatie (buitenkant) | € 20,25 per m² (1 maatregel), € 40,50 (2 of meer) | Minimaal 10 m², maximaal 170 m² |
| Isolatie | Vloerisolatie | € 5,50 per m² (1 maatregel), € 11,00 (2 of meer) | Minimaal 20 m², maximaal 130 m² |
| Isolatie | Bodemisolatie | € 3,00 per m² (1 maatregel), € 6,00 (2 of meer) | Minimaal 20 m², maximaal 130 m²; vloer- óf bodemisolatie als ze boven elkaar liggen |
| Isolatie | HR++ glas (bestaande kozijnen) | € 25 per m² (1 maatregel), € 50 (2 of meer) | Minimaal 3 m², maximaal 45 m² glas |
| Isolatie | Triple glas in nieuwe isolerende kozijnen | € 111 per m² (1 maatregel), € 222 (2 of meer) | Minimaal 3 m², maximaal 45 m² glas |
| Isolatie | Bonus biobased isolatiemateriaal | € 1 tot € 6 per m² extra, per maatregel | Bovenop het reguliere bedrag; de bonus wordt niet verdubbeld |
| Opslag | Thuisbatterij | Geen landelijke subsidie in 2026 | Alleen enkele lokale en provinciale regelingen; check je eigen gemeente en provincie |
Niets gevonden. Probeer een kortere zoekterm.
Check dit voordat je kiest tussen airco en warmtepomp
Doorgerekend: zo pakt het uit
Een split airco naast de cv-ketel in een tussenwoning
Stel, je hebt een tussenwoning die 880 kuub gas per jaar gebruikt: ongeveer 650 kuub voor verwarmen, 180 kuub voor warm water en 50 kuub voor koken. Je hangt één split airco van 3,5 kW in de woonkamer voor 2.200 euro in 2026 en zet de cv-ketel een paar graden lager. De airco neemt daarmee ongeveer de helft van de ruimteverwarming over, zo'n 325 kuub gas.
Die 325 kuub staat voor 325 × 8,8 = 2.860 kWh nuttige warmte. Bij een jaarrendement van SCOP 4,0 kost dat 715 kWh stroom, bij een aanname van 30 cent per kWh dus 215 euro. Het gas dat je niet meer verstookt is 325 × 1,40 = 455 euro waard. Je houdt 240 euro per jaar over.
Op verwarmen alleen verdien je de 2.200 euro dus in ruim negen jaar terug. De koeling in de zomer krijg je er gratis bij, en die kost bij normaal gebruik 15 tot 75 euro stroom per zomer. Op de gasaansluiting bespaar je niets, want warm water en koken blijven op gas.
Drie airco's of één lucht-waterwarmtepomp voor dezelfde woning
Stel, een goed geïsoleerde tussenwoning vraagt 8.000 kWh warmte per jaar voor de ruimtes en 2.500 kWh voor warm water. Route één is een multisplit met drie binnenunits voor 4.500 euro in 2026, zonder subsidie. Bij SCOP 4,5 kost de ruimteverwarming 1.780 kWh stroom, ofwel 534 euro bij 30 cent per kWh.
Het warme water blijft in die route op gas: 2.500 kWh gedeeld door 8,8 is 284 kuub, tegen 1,40 euro per kuub dus 398 euro, plus ongeveer 200 euro vastrecht voor de gasaansluiting. De jaarlast komt daarmee op ongeveer 1.132 euro.
Route twee is een lucht-waterwarmtepomp van 6 kW voor 12.000 euro, met 2.575 euro ISDE in 2026, dus 9.425 euro netto. Bij SCOP 3,5 kost de ruimteverwarming 2.290 kWh stroom, 687 euro, en het warme water bij COP 2,5 nog eens 1.000 kWh, 300 euro. Het gasvastrecht vervalt, dus de jaarlast is ongeveer 987 euro.
Het verschil in jaarlast is 145 euro in het voordeel van de warmtepomp, het verschil in investering 4.925 euro in het voordeel van de airco's. Puur op geld duurt het dus ruim dertig jaar voordat de warmtepomp inloopt. Wat de warmtepomp extra levert is een gasloos huis, warm water uit dezelfde installatie en warmte in elke ruimte, ook de badkamer en de gang.
Een zolderkamer verwarmen met een monoblock airco
Stel, je zolderkamer heeft geen radiator en er mag geen buitenunit aan de gevel. Je kiest een vaste monoblock airco met twee muurdoorvoeren voor 1.800 euro in 2026. Het alternatief is een elektrische radiator van 300 euro.
De kamer vraagt 1.200 kWh warmte per jaar. De elektrische radiator zet stroom één op één om in warmte: 1.200 kWh, bij 30 cent per kWh dus 360 euro per jaar. De monoblock haalt bij SCOP 2,8 dezelfde warmte uit 429 kWh, ofwel 129 euro.
Je bespaart 231 euro per jaar op een meerprijs van 1.500 euro, dus na ruim zes jaar sta je op nul. Daarna levert het toestel elk jaar hetzelfde bedrag op, en in de zomer koelt het de zolder ook nog. Een split airco zou met SCOP 4,0 op 90 euro per jaar uitkomen, maar die kan hier niet omdat de buitenunit nergens mag hangen.
Veelgemaakte fouten
Rekenen op subsidie die er niet is
Een lucht-luchtwarmtepomp staat niet op de ISDE-lijst, want de regeling geldt alleen voor toestellen die water verwarmen. Wie in zijn begroting 2.000 euro subsidie inboekt op een airco, komt dat bedrag na de aanvraag alsnog tekort.
Het vermogen kiezen op koelen in plaats van op verwarmen
Een toestel dat een kamer prima koelt, kan bij min zeven graden te weinig warmte leveren. Vraag het vermogen bij min zeven graden op, anders val je precies in de koudste week terug op elektrische bijverwarming van 30 cent per kWh.
De SCOP gebruiken voor een toestel dat alleen bij vorst aanstaat
De SCOP is een jaargemiddelde over een heel stookseizoen. Zet je de airco alleen aan als het echt koud is, dan reken je met COP 2 tot 2,5 en kost je warmte eerder 12 tot 15 cent per kWh dan 7 cent.
De buitenunit tegen de erfgrens hangen
De norm van 40 decibel in de avond en de nacht geldt op de perceelgrens. Een unit die daar overheen gaat moet worden verplaatst of afgeschermd, en dat kost achteraf al gauw enkele honderden euro's aan demontage en nieuw leidingwerk.
Een airco willen koppelen aan de vloerverwarming
Het koudemiddelcircuit van een airco en het watercircuit van je cv staan los van elkaar en zijn niet te verbinden. Wie koeling via de vloer wil, heeft een lucht-waterwarmtepomp met koelfunctie nodig, geen airco.
De gasaansluiting willen opzeggen met alleen een airco in de woonkamer
Warm water en koken blijven dan op gas, dus het vastrecht van ongeveer 200 euro per jaar loopt door. Afsluiten kan pas als er ook een elektrische oplossing voor tapwater en fornuis is, en die kosten komen er los bij.
De filters jarenlang niet schoonmaken
Vervuilde filters en een dichtgeslibde buitenunit drukken het rendement merkbaar. Een beurt van 100 tot 175 euro per een tot twee jaar in 2026 verdient zichzelf terug in lagere stroomkosten en een langere levensduur van de compressor.
Veelgestelde vragen
Is een airco een warmtepomp?
Ja, een airco met verwarmingsstand is een warmtepomp: de lucht-luchtwarmtepomp. Hij gebruikt dezelfde compressor en hetzelfde koudemiddel als een lucht-waterwarmtepomp en draait in de winter de richting om, zodat hij warmte uit de buitenlucht naar binnen brengt. Alleen oudere en heel goedkope modellen kunnen uitsluitend koelen.
Wat is het verschil tussen een warmtepomp en een airco?
Het verschil zit in de afgifte, niet in de techniek. Een airco geeft warme lucht af in de ruimte waar de binnenunit hangt, een lucht-waterwarmtepomp verwarmt cv-water dat naar alle radiatoren of de vloerverwarming gaat en maakt meestal ook warm tapwater. Daarnaast krijgt alleen het toestel dat water verwarmt ISDE-subsidie.
Wat is zuiniger, airco of warmtepomp?
Per kWh warmte is een zuinige split airco meestal zuiniger: SCOP 4,0 tot 5,1 tegenover SCOP 3,0 tot 4,0 voor een lucht-waterwarmtepomp. Dat voordeel geldt wel alleen in de ruimtes waar een binnenunit hangt, en bij strenge vorst zakt het rendement van elk luchttoestel richting COP 2. Over het hele huis gerekend eindigen beide dicht bij elkaar.
Wat is goedkoper, airco of warmtepomp?
De airco, met afstand, bij de aanschaf. Een split airco kost in 2026 tussen de 1.500 en 3.000 euro per binnenunit inclusief montage, een volledige lucht-waterwarmtepomp tussen de 9.000 en 18.000 euro voor subsidie. Na de ISDE komt die laatste op 6.500 tot 14.500 euro netto uit, dus het gat blijft groot; in de jaarlast wint de warmtepomp een deel terug omdat de gasaansluiting eraf kan.
Wat is beter, airco of warmtepomp?
Dat hangt af van je doel. Wil je koelen en af en toe bijverwarmen, dan is een airco de logische keuze. Wil je van het gas af, inclusief warm water en warmte in elke ruimte, dan kan alleen een lucht-waterwarmtepomp dat. Wie de cv-ketel wil houden en het gasverbruik ongeveer wil halveren, komt bij een hybride warmtepomp uit.
Kun je een airco aansluiten op een warmtepomp?
Nee. Een airco werkt met koudemiddel dat rechtstreeks warmte aan de lucht afgeeft, een lucht-waterwarmtepomp met water in je cv-leidingen. Die twee circuits zijn niet te koppelen en er bestaat geen tussenstuk voor. Beide systemen naast elkaar zetten kan wel: de warmtepomp doet de basis, de airco de koeling of een losse ruimte.
Kun je warmtepomp en airco combineren?
Ja, airco en warmtepomp combineren kan, maar als twee losse installaties. Veel huiseigenaren met een hybride of volledige warmtepomp hangen een airco op zolder of in de slaapkamer, omdat de warmtepomp daar niet kan koelen. Elk systeem heeft dan een eigen buitenunit en een eigen stroomgroep. Een warmtepomp met airco-functie is iets anders: dat is één toestel, namelijk een lucht-waterwarmtepomp met actieve koeling.
Kun je met een monoblock airco verwarmen?
Sommige monoblockmodellen hebben een verwarmingsstand, en dan werkt het. Het rendement ligt wel lager dan bij een split, rond SCOP 2,8 in plaats van 4 of hoger, omdat er via de twee muurdoorvoeren warme binnenlucht verdwijnt. Het voordeel is dat je geen buitenunit nodig hebt en dat er voor de plaatsing geen F-gassencertificaat vereist is.
Wat is het verbruik van een airco met warmtepompfunctie?
Deel de warmte die de ruimte nodig heeft door de SCOP van het toestel. Een woonkamer die 3.000 kWh warmte per jaar vraagt, verbruikt bij SCOP 4,0 dus 750 kWh stroom, in 2026 bij een aanname van 30 cent per kWh zo'n 225 euro. Koelen kost veel minder: 15 tot 75 euro stroom per zomer per unit bij normaal gebruik.
Krijg je subsidie op een airco als lucht-luchtwarmtepomp?
Nee, in 2026 staat er geen ISDE-subsidie op een lucht-luchtwarmtepomp. De regeling geldt alleen voor toestellen die water verwarmen, dus voor hybride en volledige lucht-waterwarmtepompen, warmtepompboilers en zonneboilers. Isolatie die je in hetzelfde jaar laat uitvoeren komt wel voor ISDE in aanmerking, en dat verlaagt je warmtevraag ook.
Kun je een warmtepomp als airco gebruiken om te koelen?
Alleen als het toestel een koelfunctie heeft en je vloerverwarming of ventilatorconvectoren hebt. De vloer koelt dan twee tot drie graden, zonder tocht en zonder geluid, maar ook zonder ontvochtiging en met een vertraging van uren. De aanvoertemperatuur moet boven het dauwpunt blijven, anders slaat er condens op de vloer neer.
Kun je een airco in plaats van een warmtepomp nemen om van het gas af te gaan?
Alleen als je ook het warme water en het koken elektrisch regelt, bijvoorbeeld met een warmtepompboiler en een inductiekookplaat. Blijft het gas liggen voor de douche, dan houd je de aansluiting en het vastrecht van ongeveer 200 euro per jaar. Verder verwarmt een airco alleen ruimtes met een binnenunit, dus de badkamer, de gang en de wc blijven koud.
Wanneer je een adviseur of vakman inschakelt
Voor een split airco in één of twee ruimtes heb je geen adviseur nodig: twee offertes van bedrijven met een F-gassencertificaat, met daarin het vermogen bij min zeven graden, de SCOP en het geluidsniveau op de erfgrens, brengen je er prima. Reken op 1.500 tot 3.000 euro per binnenunit in 2026, montage inbegrepen.
Het wordt anders zodra je overweegt van het gas af te gaan of de cv-ketel te vervangen. Dan is een warmteverliesberekening door een erkend installateur of een onafhankelijk energieadviseur de moeite waard, meestal 300 tot 800 euro, want daarmee bepaal je het vermogen, de afgiftetemperatuur en of je radiatoren mee kunnen. Zonder die berekening wordt een toestel te groot gekozen en dat kost duizenden euro's te veel. Wat zo'n overstap in totaal kost, staat bij de kosten van een warmtepomp.
Woon je in een appartement, dan gaat de vve vóór de installateur. Vraag toestemming voor gevel, dak en doorvoeren voordat je een offerte tekent; de route daarvoor staat bij een warmtepomp in een appartement. Voor de subsidiekant is er geen adviseur nodig, want de ISDE vraag je zelf aan bij de RVO. Welke toestellen en maatregelen in 2026 op de lijst staan zie je in de subsidiewijzer, en de bredere keuze tussen verwarmingssystemen vind je terug op de pagina over airco's.