Verwachting energieprijzen 2026: waar je op kunt rekenen

Waar een verwachting voor de energieprijzen op rust

Een verwachting voor de energieprijzen klinkt alsof je hele rekening kan omvallen, maar zo werkt het niet. Je energierekening bestaat uit vier delen en drie daarvan liggen voor een heel kalenderjaar vast. Wie de energieprijzen volgt, kijkt eigenlijk naar één van die vier onderdelen: de kale prijs waarvoor je leverancier gas en stroom inkoopt.

De energiebelasting is per 1 januari 2026 door de wetgever vastgezet en verandert pas weer op 1 januari 2027. De netbeheerkosten stelt de ACM elk najaar vast voor het jaar erna, dus ook die staan nu voor heel 2026 vast. De btw van 21 procent ligt over het geheel en beweegt alleen mee met de bedragen eronder.

De kale leveringsprijs is de rest. Bij gas is dat in 2026 grofweg 52 cent van de 1,35 euro die je gemiddeld per kubieke meter betaalt, bij stroom ongeveer 13 cent van de 27 cent per kilowattuur. Daarmee is meteen duidelijk hoe hard een marktbeweging maximaal kan aankomen: een prijs die met de helft stijgt, tikt door op ruim een derde van je verbruikskosten en op niets anders.

Onderdeel	Gas per m³	Stroom per kWh	Beweegt dit binnen het jaar?
Kale leveringsprijs	± 52 cent	± 13 cent	Ja, dit is het enige deel dat de markt bepaalt
Energiebelasting	60,1 cent	9,2 cent	Nee, vastgezet per 1 januari
Btw van 21 procent	± 23 cent	± 5 cent	Alleen mee met de twee regels erboven
All-in tarief	± € 1,35	± € 0,27	Gemiddelde over alle leveranciers

Gecontroleerd op januari 2026, gemiddelde all-in tarieven volgens Milieu Centraal

Wat er in 2026 al vaststaat

De energiebelasting op gas ging in 2026 omhoog en die op stroom omlaag. Per kubieke meter gas betaal je 72,7 cent belasting inclusief btw, tegen 70,0 cent in 2025. Per kilowattuur stroom is het 11,1 cent, waar dat een jaar eerder nog 12,3 cent was. Dat is bewust beleid: gas wordt relatief duurder en stroom relatief goedkoper om elektrisch verwarmen en koken aantrekkelijker te maken.

Daar staat de belastingvermindering tegenover, een vast bedrag dat elk huishouden met een elektriciteitsaansluiting terugkrijgt. In 2026 is dat 628,96 euro inclusief btw per aansluiting, iets minder dan de 635,19 euro van 2025. Je krijgt het niet apart uitgekeerd; het wordt maandelijks van je termijnbedrag afgetrokken en verschijnt als aftrekpost op je jaarafrekening.

De netbeheerkosten stegen in 2026 landelijk met gemiddeld 3,38 procent, ongeveer 25 euro per jaar inclusief btw voor een huishouden. Per netbeheerder loopt dat flink uiteen. Bij Liander gingen de tarieven voor huishoudens met zo'n 7 procent omhoog, en wie daar een gewone woning heeft betaalt in 2026 478,04 euro per jaar voor de stroomaansluiting en 266,62 euro voor de gasaansluiting. Samen bijna 745 euro voordat er één kubieke meter door de meter is gegaan.

• Gas, per m³
• Stroom, per kWh

cent inclusief btw bron: Tarieven eerste schijf energiebelasting, inclusief btw augustus 2026

Jaar	Energiebelasting gas per m³	Energiebelasting stroom per kWh	Belastingvermindering per jaar
2024	70,5 cent	13,2 cent	€ 631,39
2025	70,0 cent	12,3 cent	€ 635,19
2026	72,7 cent	11,1 cent	€ 628,96

Gecontroleerd op eerste schijf, inclusief 21 procent btw, augustus 2026

De gasprijs: wat hem in 2026 beweegt

De kale gasprijs in Nederland komt van de TTF, de Europese gasbeurs. Leveranciers kopen daar in, meestal maanden vooruit, en rekenen die inkoop pas later door in hun tarieven. Een beweging op de beurs zie je daardoor zelden meteen op je rekening, maar met een vertraging van weken tot maanden.

Vier dingen sturen die beursprijs. Het weer, want een koude winter leegt de opslagen sneller. Het aanbod van vloeibaar gas uit onder meer de Verenigde Staten en Qatar, dat sinds het wegvallen van het Russische pijpleidinggas de zwaarste stem heeft. De vulgraad van de Europese gasopslagen aan het einde van de zomer. En de politiek, want elk conflict rond een productieland of een vaarroute prijst zich direct in.

De Europese vulverplichting maakt de zomer duurder en de winter minder nerveus dan vroeger. Lidstaten moeten hun opslagen voor de winter grotendeels vullen, en sinds de aanpassing van 2025 mogen ze dat doel ergens tussen 1 oktober en 1 december halen in plaats van op één vaste dag. Die regels lopen tot eind 2027. Blijft de vulling achter, dan koopt Europa in de zomer door tegen hogere prijzen, en dat lees je terug in de gids over de stijgende gasprijs.

Voor je eigen rekening telt vooral wanneer je verbruikt. Het grootste deel van je gas gaat naar de verwarming en dat verbruik zit vrijwel volledig tussen oktober en april. Wat dat per dag betekent bij verschillende buitentemperaturen, staat in de gids over hoeveel kuub gas je in de winter per dag verstookt.

De stroomprijs volgt het gas, maar steeds minder

De groothandelsprijs voor stroom wordt bepaald door de duurste centrale die op dat moment nodig is om aan de vraag te voldoen. Op veel uren is dat een gascentrale, en daarom beweegt de stroomprijs mee met de gasprijs. Op uren met veel zon of wind is er geen gascentrale nodig en zakt de prijs weg, soms tot onder nul.

Het gemiddelde en het uurtarief lopen daardoor steeds verder uit elkaar. Voor 2026 is de verwachting dat het aantal uren met een zeer lage of negatieve prijs verder toeneemt naarmate er meer zon en wind bij komt, terwijl de avondpiek juist duur blijft. Wie een contract met dynamische energieprijzen heeft, merkt dat verschil per uur; bij een vast of variabel tarief zit het verstopt in één gemiddelde.

Eén post gaat structureel omhoog en dat zijn de netkosten. Netbeheerders investeren fors om het volle stroomnet te verzwaren en die investeringen komen via de nettarieven bij huishoudens terecht. Een lagere marktprijs voor stroom kan die stijging dempen, ongedaan maken doet hij haar niet. Wie in een verwachting alleen naar de beursprijs kijkt, mist daarom precies het deel van de rekening dat zeker duurder wordt.

Van marktverwachting naar jouw jaarrekening

Een verwachting in euro's per megawattuur zegt weinig zolang je hem niet naast je eigen verbruik legt. Pak je jaarafrekening erbij en zoek de twee getallen die tellen: je gasverbruik in kubieke meters en je stroomverbruik in kilowattuur. Heb je die niet bij de hand, dan geeft de verbruikscheck een schatting op basis van je woningtype en het aantal bewoners.

De tabel hieronder rekent de gemiddelde all-in tarieven van 2026 door voor vijf woningtypen, met het gemiddelde gasverbruik per woningtype, het stroomverbruik van een huishouden van twee personen en de netbeheerkosten van Liander. Het resultaat is een richtbedrag, geen offerte: je eigen tarief, netbeheerder en verbruik wijken af.

Wat opvalt is hoe klein het bewegende deel is en hoe groot het verschil in gasverbruik. Tussen een appartement en een vrijstaand huis zit bijna elfhonderd euro per jaar, en dat komt vrijwel helemaal uit de meter in de gang. Een woning die de helft minder gas verstookt, is per definitie half zo gevoelig voor een tegenvallende gasprijs.

Woningtype	Gasverbruik per jaar	Gaskosten	Stroomkosten bij twee bewoners	Jaarrekening inclusief netbeheer
Appartement	630 m³	€ 851	€ 705	€ 1.672
Tussenwoning	880 m³	€ 1.188	€ 705	€ 2.009
Hoekwoning	1.010 m³	€ 1.364	€ 705	€ 2.185
Twee-onder-een-kap	1.150 m³	€ 1.553	€ 705	€ 2.374
Vrijstaand	1.440 m³	€ 1.944	€ 705	€ 2.765

Gecontroleerd op gerekend met € 1,35 per m³ en € 0,27 per kWh, 2.610 kWh stroom, € 745 netbeheerkosten en € 628,96 belastingvermindering, 2026

Vast, variabel of dynamisch bij deze verwachting

Een vast contract koopt zekerheid over de kale leveringsprijs en over niets anders. De energiebelasting, de netbeheerkosten en de btw veranderen ook binnen een vast contract op 1 januari. Wie in 2025 tekende voor drie jaar, zag zijn termijnbedrag begin 2026 alsnog bewegen door de belastingschuif en de hogere nettarieven.

De prijs van die zekerheid is de risico-opslag die leveranciers in een vast tarief verwerken. Wijst de verwachting eerder omlaag dan omhoog, dan betaal je die opslag voor niets; komt er een koude winter met lage voorraden, dan verdien je hem in één seizoen terug. Welke tarieven er op dit moment naast elkaar liggen zie je bij het vergelijken van energieprijzen, en daar staat ook wat de looptijd met de prijs doet.

Overstappen kost bij een variabel of dynamisch contract geen opzegvergoeding. Bij een vast contract mag een leverancier die wel rekenen, en de hoogte hangt af van de hoeveelheid energie die je nog zou afnemen en van het verschil tussen jouw tarief en wat de leverancier nu aan nieuwe klanten biedt. Sinds de Energiewet op 1 januari 2026 in werking trad, staat de actuele uitwerking van die regels bij de ACM op consuwijzer.nl.

Contractvorm	Wat je vastlegt	Past bij
Vast tarief, één tot drie jaar	Alleen de kale leveringsprijs, niet de belasting en niet de netbeheerkosten	Wie rust in zijn termijnbedrag boven de laagste prijs stelt
Variabel tarief	Niets; de leverancier past de prijs meestal per maand of per kwartaal aan	Wie flexibel wil blijven en geen opzegvergoeding wil riskeren
Dynamisch tarief	Niets; je betaalt het uurtarief van de beurs plus een opslag	Wie verbruik echt kan verschuiven, bijvoorbeeld met een warmtepomp, laadpaal of thuisbatterij

Wat er per 1 januari 2027 verandert

De salderingsregeling stopt op 1 januari 2027. Tot en met 31 december 2026 mag je de stroom die je zonnepanelen terugleveren volledig wegstrepen tegen wat je afneemt. Daarna verrekent je leverancier dat niet meer en krijg je een terugleververgoeding, die tot 2030 minimaal de helft van het kale leveringstarief moet bedragen. Leveranciers mogen daarnaast terugleverkosten in rekening brengen, maar alleen voor kosten die zij werkelijk maken.

De energiebelastingtarieven voor 2027 komen op Prinsjesdag 2026 in het Belastingplan te staan. De lijn van de afgelopen jaren is gas zwaarder belasten en stroom lichter, en er is geen signaal dat het kabinet die lijn loslaat. Reken dus op een gasbelasting die opnieuw een paar cent per kubieke meter stijgt en een stroombelasting die iets zakt, met de definitieve bedragen pas in september.

De netbeheerkosten voor 2027 volgen eind 2026 uit de tariefbesluiten van de ACM. Netbeheerders zitten midden in een investeringsprogramma om het net te verzwaren, dus een verdere stijging ligt meer voor de hand dan een daling. Wie een verwachting voor 2027 maakt, telt die drie dingen bij elkaar op in plaats van alleen naar de marktprijs te kijken.

Je rekening minder gevoelig maken voor de verwachting

Aan een verwachting kun je niets veranderen, aan je verbruik wel. Elke kubieke meter die je niet stookt kost je niets aan kale prijs, niets aan belasting en niets aan btw. Bij het gemiddelde all-in tarief van 1,35 euro per kubieke meter in 2026 scheelt honderd kuub minder stoken 135 euro per jaar, ongeacht wat de markt doet.

De maatregelen met het snelste effect zijn ook de goedkoopste: de cv-ketel inregelen op een lagere aanvoertemperatuur, radiatorfolie achter radiatoren aan een buitenmuur, tochtstrips en de thermostaat een graad omlaag. Daarna komt de isolatie, waarvoor in 2026 ISDE-subsidie geldt als je twee maatregelen tegelijk laat uitvoeren. Het bredere dossier over energie en besparen zet die maatregelen op een rij met wat ze kosten en opleveren.

Voor stroom werkt verschuiven vaak beter dan verminderen. De wasmachine, de vaatwasser, de warmtepompboiler en het laden van een auto midden op de dag of 's nachts zetten scheelt bij een dynamisch tarief echt geld, terwijl het bij een vast contract niets oplevert. Hoeveel je ermee wint hangt af van welk deel van je verbruik je daadwerkelijk kunt verplaatsen.

Zo vertaal je de verwachting naar je eigen termijnbedrag

Reken één keer per jaar door wat je werkelijk verbruikt, het liefst kort na je jaarafrekening.

1. Zoek je werkelijke verbruik op

   Pak de jaarafrekening en noteer je gasverbruik in kubieke meters en je stroomverbruik in kilowattuur. Gebruik het werkelijke verbruik, niet de schatting van je leverancier. Weet je het niet, dan schat de verbruikscheck het op woningtype en huishoudensgrootte.

2. Splits je tarief in een kaal deel en een vast deel

   Trek van je all-in gastarief 72,7 cent af en van je stroomtarief 11,1 cent; dat is de energiebelasting van 2026 inclusief btw. Wat overblijft is de kale leveringsprijs plus btw, en dat is het enige deel waar een marktverwachting op ingrijpt.

3. Zet de vaste posten van 2026 ernaast

   Zoek op je afrekening de netbeheerkosten per aansluiting en de belastingvermindering van 628,96 euro. Die twee bedragen staan voor heel 2026 vast, hoe de markt zich ook gedraagt. Tel ze op bij het verbruiksdeel en je hebt de basis van je jaarrekening.

4. Reken twee scenario's door in plaats van één

   Neem één scenario met een kale prijs die 20 procent hoger ligt en één met 20 procent lager, en houd de vaste posten gelijk. Zo zie je binnen welke bandbreedte je rekening kan uitkomen. Dat is bruikbaarder dan een puntvoorspelling die er hoe dan ook naast zit.

5. Vergelijk wat er nu op de markt ligt

   Zet je huidige kale tarief naast de aanbiedingen van dit moment, niet naast een gemiddelde uit het nieuws. Bij het vergelijken van energieprijzen zie je hoeveel opslag een vast contract vraagt ten opzichte van een variabel tarief.

6. Controleer je termijnbedrag halverwege het jaar

   Vergelijk in juni of juli je meterstanden met dezelfde periode vorig jaar. Wijkt het meer dan tien procent af, pas dan je termijnbedrag aan bij je leverancier. Dat mag op elk moment en het voorkomt een naheffing of een renteloze lening aan je leverancier.

Verbruikscheck

Vergelijk je gas- en stroomverbruik met huishoudens van dezelfde grootte en hetzelfde woningtype. Open de volledige verbruikscheck

Voordat je op een verwachting reageert

• Je gas- en stroomverbruik van het afgelopen jaar staan genoteerd in m³ en kWh
• Je weet welk deel van je tarief kaal is en welk deel energiebelasting en btw
• De netbeheerkosten per aansluiting staan apart in je som
• De belastingvermindering van € 628,96 is als aftrekpost meegenomen
• Je hebt een scenario met 20 procent hogere en 20 procent lagere inkoopprijs doorgerekend
• Je weet wanneer je huidige contract afloopt en of er een opzegvergoeding geldt
• Bij zonnepanelen heb je meegenomen dat salderen na 31 december 2026 stopt
• Je termijnbedrag past bij je verwachte jaarverbruik, niet bij dat van twee jaar geleden

Doorgerekend: zo pakt het uit

Veelgemaakte fouten

Denken dat een vast contract je hele rekening vastzet

Een vast tarief legt alleen de kale leveringsprijs vast. De energiebelasting, de netbeheerkosten en de btw veranderen op 1 januari gewoon mee, ook midden in je looptijd. Wie daar niet op rekent, schrikt van een termijnbedrag dat in januari toch omhoog gaat terwijl het contract nog twee jaar loopt.

De belastingvermindering vergeten in je eigen som

Wie zijn jaarrekening narekent door verbruik maal tarief te doen, komt bijna 630 euro te hoog uit. De belastingvermindering van 628,96 euro in 2026 staat als aparte aftrekpost op de afrekening en zit niet in het tarief per kubieke meter of kilowattuur verwerkt. Dat is precies het bedrag waarmee mensen zichzelf onnodig laten schrikken.

Rekenen met de beursprijs in plaats van met je eigen tarief

Een gasprijs van 30 euro per megawattuur op de TTF klinkt als drie cent per kilowattuur, maar dat is de kale groothandelsprijs zonder belasting, opslag, btw en netbeheer. Reken je daarmee je rekening uit, dan kom je een factor drie tot vier te laag uit en neem je beslissingen op een getal dat nooit op je rekening verschijnt.

Op de winterpiek een nieuw contract afsluiten

Vaste tarieven zijn het duurst als iedereen tegelijk zekerheid wil, en dat is in het najaar en de winter. Wie in november moet kiezen omdat het oude contract dan afloopt, betaalt de opslag voor de onzekerheid van dat moment. Een paar maanden eerder kijken kost niets en geeft je de keuze terug.

Het termijnbedrag laten staan terwijl je verbruik daalt

Na isolatie, zonnepanelen of een warmtepomp zakt het verbruik, maar het termijnbedrag blijft staan tot iemand het aanpast. Je geeft je leverancier dan een jaar lang een renteloze lening en krijgt het pas bij de afrekening terug. Aanpassen mag op elk moment en kost een telefoontje of een paar klikken in de app.

Denken dat het einde van de saldering nog ver weg is

Salderen kan tot en met 31 december 2026, en 1 januari 2027 komt dichterbij dan het lijkt. Wie zijn verbruik nu al verschuift naar de uren waarop de panelen produceren, of een boiler of laadpaal op de dag zet, heeft het gedrag al te pakken voordat het geld gaat kosten. Wachten tot de eerste afrekening van 2027 is de dure route.

Veelgestelde vragen

Wanneer je een adviseur of vakman inschakelt

Voor energieprijzen heb je zelden een betaalde adviseur nodig. Het rekenwerk is optellen en aftrekken, en de tarieven zijn openbaar: met je jaarafrekening, de verbruikscheck en een uurtje aan de keukentafel kom je verder dan met een verkoopgesprek. Bij het kiezen tussen een vast, variabel of dynamisch tarief helpt het vooral om je eigen verbruikspatroon te kennen, en dat weet niemand beter dan jij.

Waar een deskundige wel verschil maakt, is bij de stap van prijs naar woning. Een energieadviseur die een maatwerkadvies opstelt, kost doorgaans enkele honderden euro's en rekent per maatregel door wat hij oplevert in jouw huis, inclusief subsidie. Veel gemeenten hebben een energieloket waar een energiecoach gratis langskomt voor de eenvoudige maatregelen; dat is een goed startpunt voordat je iets laat aanleggen. Voor een warmtepomp, een zonneboiler of een aansluiting die verzwaard moet worden ga je naar een erkend installateur, ook omdat de ISDE-subsidie een installatie door een bedrijf met de juiste melding vereist.

Bij twijfel over een rekening of een opzegvergoeding is de ACM via consuwijzer.nl het loket, en je leverancier is verplicht een klachtenprocedure te hebben. Wat een adviseur niet kan, is de prijs voorspellen. Wie je een gegarandeerd rendement of een zekere prijsdaling belooft, verkoopt iets anders dan informatie. Vergelijk daarom altijd zelf na bij het vergelijken van energieprijzen.