Naar de inhoud
Rekenhulpen

Gasverbruik verminderen: wat elke maatregel echt oplevert

9 minuten lezen Energieverbruik Bijgewerkt 22 augustus 2026
dehuisgids.nl ENERGIE & BESPAREN Gasverbruik verminderen

Je gasverbruik verminderen gaat in drie lagen: eerst je stookgedrag, dan de instellingen van de cv-ketel en de kleine ingrepen, en pas daarna de schil van het huis. De eerste twee lagen kosten samen hooguit een paar honderd euro en halen in een gemiddelde tussenwoning al snel 150 tot 200 m³ per jaar weg. Isolatie kost duizenden euro's en levert het dubbele op, met in 2026 een ISDE-bijdrage die verdubbelt zodra je twee maatregelen tegelijk neemt.

9 minuten
  • 880 m³ 2024 gemiddeld gasverbruik van een tussenwoning
  • 7% vuistregel minder stookgas per graad lager op de thermostaat
  • € 0,72680 2026 energiebelasting per m³ gas, inclusief btw
  • € 32,50 2026 ISDE per m² dakisolatie bij twee of meer maatregelen
  • 24 maanden 2026 termijn om de ISDE aan te vragen na oplevering

Gecontroleerd op augustus 2026

Begin bij je eigen meterstand, niet bij het landelijk gemiddelde

De eerste stap kost niets en duurt vijf minuten: noteer de stand van je gasmeter en zoek je jaarafrekening op. Zonder dat getal weet je niet of een maatregel 40 of 400 m³ gaat schelen, en dan koop je op gevoel. Wat normaal is voor jouw soort huis staat in de cijfers over energieverbruik per woningtype, en die vergelijking is het startpunt van elke besparing.

Gasverbruik hangt vooral aan het huis, niet aan het aantal bewoners. Een appartement verbruikte in 2024 gemiddeld 630 m³ en een vrijstaande woning 1.440 m³, terwijl er in beide twee mensen kunnen wonen. Het verschil zit in het aantal buitenmuren, het dakoppervlak en de bouwperiode. Zit je ruim boven het gemiddelde van je woningtype, dan zit de winst bijna altijd in de schil. Zit je eronder, dan is er nog steeds ruimte bij het stookgedrag, maar valt er minder te halen.

Vergelijk je verbruik van dit jaar niet zomaar met dat van vorig jaar. Een koude winter tilt het gasverbruik zo tien procent omhoog zonder dat je iets anders doet, en een rekening uit 2023 viel onder het prijsplafond. Wil je jouw verbruik naast de gemiddelden leggen, gebruik dan de verbruikscheck; die zet je meterstanden om in een vergelijking per woningtype en per huishoudensgrootte.

WoningtypeGemiddeld gasverbruikWaarvan verwarmingWat 10% minder oplevert bij € 1,40 per m³
Appartement630 m³420 m³€ 88
Tussenwoning880 m³630 m³€ 123
Hoekwoning1.010 m³760 m³€ 141
Twee-onder-een-kap1.150 m³900 m³€ 161
Vrijstaande woning1.440 m³1.190 m³€ 202

Gecontroleerd op verbruikscijfers 2024; de bedragen zijn gerekend met een aangenomen all-in gasprijs van € 1,40 per m³

Lees je meterstand een week lang elke avond op hetzelfde tijdstip af. Je ziet dan per dag wat het weer doet en wat jouw stookgedrag doet, en dat maakt de rest van de keuzes een stuk makkelijker.

Waar het gas in huis naartoe gaat

In vrijwel elke woning gaat ongeveer driekwart van het gas naar de verwarming, een kwart naar warm water en een restje naar de gaspit. Die verdeling bepaalt de volgorde van je maatregelen: alles wat de warmtevraag van het huis verlaagt, werkt op de grootste post. Bij een tussenwoning met 880 m³ gaat het om ongeveer 630 m³ verwarming, 220 m³ warm water en 30 m³ koken.

Warm water volgt een andere logica. Dat verbruik hangt aan het aantal bewoners en de douchetijd, ongeveer 110 m³ per persoon per jaar, en verandert niet als je isoleert. Bij een gezin van vijf loopt die post op tot ruim 500 m³ en wordt hij ineens de moeite waard om apart aan te pakken.

Koken op gas is de kleinste post: zo'n 30 m³ per jaar. Overstappen op inductie scheelt dus nauwelijks gas en levert vooral iets op als het de laatste gasverbruiker in huis is. Wie vrijstaand woont, ziet de verwarmingspost nog zwaarder wegen; de aanpak voor een vrijstaand huis begint daarom meteen bij de schil in plaats van bij de kleine ingrepen.

PostAandeel in het gasverbruikWaar het aan hangtWaarmee je hem verlaagt
Verwarmingongeveer 70 tot 80 procentisolatie, oppervlak, stookgedragthermostaat, inregelen, isolatie, warmtepomp
Warm waterongeveer 20 tot 25 procentaantal bewoners en douchetijddouchekop, korter douchen, warmteterugwinning
Kokenongeveer 30 m³ per jaaraantal personen en kookgewoonteinductie of elektrisch koken

Gecontroleerd op vuistregels bij een woning met cv-ketel, augustus 2026

De thermostaat: de grootste knop die je gratis kunt draaien

Eén graad lager op de thermostaat scheelt ongeveer 7 procent van je stookgas. In een tussenwoning met 630 m³ stookgas is dat 44 m³ per jaar, in een vrijstaande woning met 1.190 m³ al 83 m³. Van 20 naar 19 graden is voor de meeste mensen te doen met een dikkere trui; van 20 naar 18 halveert het comfort voor sommigen en dat houdt niemand vol. Kies een stand die je een heel stookseizoen volhoudt, want een besparing die je in januari terugdraait telt niet.

Naast de dagstand is de nachtverlaging de tweede knop. Vijf graden lager tussen elf uur 's avonds en zes uur 's ochtends scheelt in een goed geïsoleerd huis weinig, omdat het huis nauwelijks afkoelt, maar in een slecht geïsoleerd huis loopt het op tot 30 tot 60 m³ per jaar. Hetzelfde geldt voor de uren dat er niemand thuis is.

De oude discussie of de verwarming aan laten zuiniger is dan hem uitzetten, heeft een simpel antwoord: een kouder huis verliest minder warmte aan de buitenlucht, dus lager stoken is altijd zuiniger. Wat wel klopt, is dat een huis met vloerverwarming uren nodig heeft om weer op temperatuur te komen. Beperk de verlaging daar tot twee graden en laat de klokthermostaat ruim op tijd opstarten.

AanpassingBesparing op 630 m³ stookgasIn euro bij € 1,40 per m³Kosten
Dagstand van 20 naar 19 gradenongeveer 44 m³€ 62niets
Dagstand van 20 naar 18 gradenongeveer 88 m³€ 123niets
Nachtverlaging van 5 graden in een matig geïsoleerd huis30 tot 60 m³€ 42 tot € 84niets
Overdag lager stoken bij afwezigheid20 tot 50 m³€ 28 tot € 70niets, of € 60 tot € 150 voor een slimme thermostaat
Onverwarmde kamers apart afsluiten20 tot 40 m³€ 28 tot € 56niets, of € 15 per thermostaatknop

Gecontroleerd op indicaties augustus 2026, gerekend met een aangenomen gasprijs van € 1,40 per m³

Stook een kamer die je niet gebruikt niet volledig koud weg. Onder de 15 graden koelt de kamer erachter mee af en stijgt de kans op condens tegen de buitenmuur, waarna je schimmel in plaats van besparing overhoudt.

De cv-ketel goed instellen en de radiatoren inregelen

Een HR-ketel haalt zijn hoge rendement uit condensatie: de waterdamp in de rookgassen moet condenseren en dat gebeurt pas als het water dat terugkomt uit de radiatoren koud genoeg is. Staat de aanvoertemperatuur op 80 graden, dan komt het water te warm terug en condenseert de ketel nauwelijks. Terugzetten naar 60 graden scheelt in de praktijk ongeveer 4 tot 6 procent van je stookgas, in een tussenwoning zo'n 25 tot 40 m³ per jaar, en het kost niets meer dan een paar minuten in het menu van de ketel.

Bij 60 graden geeft een radiator minder warmte af, dus moeten de radiatoren groot genoeg zijn. Blijft een kamer koud, zet die ene radiator dan verder open in plaats van de hele ketel weer omhoog. De instelling voor warm water blijft ondertussen gewoon op 60 graden staan, want lager is vanwege legionella niet verstandig.

Waterzijdig inregelen is de vervolgstap: een installateur stelt per radiator in hoeveel water er doorheen mag, zodat het dichtstbijzijnde exemplaar niet alle warmte opsnoept. Dat kost meestal 300 tot 600 euro voor een rijtjeshuis en levert 50 tot 100 m³ per jaar op, plus een huis dat gelijkmatiger warm wordt. Gratis varianten die er vlak onder zitten: radiatoren ontluchten zodra ze bovenin koud blijven, de waterdruk tussen 1,5 en 2 bar houden en de pompstand van de ketel een stap lager zetten.

Zet de weersafhankelijke regeling aan als je ketel er een heeft. De ketel kiest dan zelf een lagere aanvoertemperatuur bij zacht weer, en dat is precies het gedrag waar het hoge rendement vandaan komt.

Warm water: na de verwarming de grootste gaspost

Douchen kost ongeveer 110 m³ gas per persoon per jaar en is daarmee de enige post die met het aantal bewoners meegroeit. Een minuut korter douchen scheelt per persoon ruwweg 12 m³ per jaar. Voor een gezin van vier dat gemiddeld drie minuten korter doucht, komt dat neer op ongeveer 140 m³, oftewel zo'n 196 euro per jaar bij een aangenomen prijs van 1,40 euro per m³.

Een waterbesparende douchekop uit klasse A of B gebruikt zes tot zeven liter per minuut in plaats van negen tot twaalf. Zo'n kop kost 25 tot 60 euro en verdient zichzelf meestal binnen een half jaar terug. Controleer voor de aanschaf wel of je een geiser of een doorstroomtoestel met een minimumdebiet hebt, want die slaan bij een te lage waterstroom niet altijd aan.

De duurdere route is een douchewarmteterugwinning: een dubbelwandige buis in de afvoer die het koude toevoerwater voorverwarmt met het wegstromende douchewater. Die haalt 30 tot 50 procent van de warmte terug, kost inclusief plaatsen ongeveer 800 tot 1.500 euro en is alleen te leggen als de douche boven een kruipruimte of een verdieping zit. In een huishouden dat veel doucht loopt de besparing op tot 100 m³ per jaar; in een tweepersoonshuishouden duurt het terugverdienen al snel vijftien jaar. Welke maatregel per geïnvesteerde euro het meeste gas scheelt, staat naast elkaar in de vergelijking bij besparen op gasverbruik.

Kieren dichten en de kleine ingrepen die dezelfde week werken

Tocht is verlies zonder tegenprestatie: koude lucht die binnenkomt op plekken waar je hem niet nodig hebt. Tochtstrips langs deuren en ramen, een borstel in de brievenbus, een tochtrol bij de voordeur en een afsluitbare rooster in een ongebruikte schoorsteen kosten samen 50 tot 200 euro en schelen in een oudere woning 20 tot 60 m³ per jaar. Deze ingrepen doe je in een middag, zonder installateur en zonder vergunning.

Radiatorfolie achter een radiator tegen een ongeïsoleerde buitenmuur kaatst de warmte terug de kamer in. Tegen een geïsoleerde muur is het effect vrijwel nul, dus de winst hangt volledig af van waar je woning staat qua isolatie. Reken op 10 tot 30 m³ per jaar in een huis van voor 1975 en op vrijwel niets in een nieuwbouwwoning.

Leidingisolatie is de meest onderschatte van het rijtje. Cv-leidingen en warmwaterleidingen die door een onverwarmde kruipruimte of zolder lopen, staan hun warmte af aan een ruimte waar niemand zit. Isolatieschuim kost een paar euro per meter en levert 20 tot 50 m³ per jaar op. Belangrijk bij dit alles: ventileren blijft nodig. Een huis dat je volledig luchtdicht maakt zonder ventilatieroosters of mechanische afzuiging, krijgt vochtproblemen.

IngreepKostenBesparing per jaarTerugverdientijd bij € 1,40 per m³
Tochtstrips en brievenbusborstel€ 50 tot € 20020 tot 60 m³1 tot 3 jaar
Waterbesparende douchekop€ 25 tot € 6050 tot 100 m³minder dan een jaar
Radiatorfolie€ 20 tot € 6010 tot 30 m³1 tot 3 jaar
Leidingisolatie in kruipruimte of zolder€ 30 tot € 12020 tot 50 m³1 tot 3 jaar
Radiatoren ontluchten en cv-water op 60 graden€ 025 tot 40 m³direct
Waterzijdig inregelen door een installateur€ 300 tot € 60050 tot 100 m³4 tot 8 jaar
Schoorsteenafsluiter bij een ongebruikte schoorsteen€ 30 tot € 9020 tot 50 m³1 tot 3 jaar

Gecontroleerd op prijzen en besparingen zijn marktindicaties van augustus 2026

Isolatie: waar de echte kubieke meters zitten

Gedrag en instellingen halen in een gemiddelde woning 150 tot 250 m³ weg. Wie verder wil, komt bij de schil uit. Spouwmuurisolatie levert in een woning van voor 1975 zo'n 150 tot 250 m³ per jaar op en kost meestal 1.500 tot 3.000 euro, dakisolatie 150 tot 300 m³ tegen een bedrag dat volledig afhangt van het oppervlak. Vloer- of bodemisolatie zit rond de 100 tot 200 m³ en HR++ glas in plaats van dubbel glas rond de 100 tot 200 m³, afhankelijk van hoeveel glas je hebt.

De volgorde die installateurs aanhouden is van boven naar beneden: eerst het dak, dan de muren, dan de vloer, dan het glas. Warmte stijgt, dus een ongeïsoleerd dak lekt het hardst. Laat voor spouwmuurisolatie eerst controleren of de spouw breed genoeg en droog is, en of er geen doorslaand vocht speelt. Een verkeerd gevulde spouw is duur om te herstellen.

De ISDE-subsidie maakt het verschil in de terugverdientijd, en de kern van de regeling is de verdubbeling. Neem je één isolatiemaatregel, dan krijg je het lage bedrag per vierkante meter; neem je er twee of meer, of combineer je isolatie met een warmtepomp, zonneboiler of warmtenetaansluiting, dan verdubbelt het bedrag voor de isolatie. Je vraagt de subsidie aan binnen 24 maanden na oplevering, en elke volgende maatregel moet binnen 24 maanden na de vorige klaar zijn. Voor de hele lijst met bedragen en voorwaarden per maatregel kijk je op rvo.nl, want de bedragen worden jaarlijks aangepast.

IsolatiemaatregelISDE 2026 bij één maatregelISDE 2026 bij twee of meerVoorwaarde aan het oppervlak
Dakisolatie€ 16,25 per m²€ 32,50 per m²minimaal 20 m², maximaal 200 m²
Gevelisolatie aan de buitenkant€ 20,25 per m²€ 40,50 per m²minimaal 10 m², maximaal 170 m²
Spouwmuurisolatie€ 5,25 per m²€ 10,50 per m²minimaal 10 m², maximaal 170 m²
Vloerisolatie€ 5,50 per m²€ 11,00 per m²minimaal 20 m², maximaal 130 m²
Bodemisolatie€ 3,00 per m²€ 6,00 per m²minimaal 20 m², maximaal 130 m²
Zolder- of vlieringvloerisolatie€ 4,00 per m²€ 8,00 per m²minimaal 20 m², niet samen met dakisolatie erboven
HR++ glas in bestaande kozijnen€ 25 per m²€ 50 per m²minimaal 3 m², maximaal 45 m² glas
Triple glas in nieuwe isolerende kozijnen€ 111 per m²€ 222 per m²minimaal 3 m², maximaal 45 m² glas

Gecontroleerd op ISDE-bedragen 2026 van RVO, gecontroleerd in augustus 2026

Vraag de ISDE aan binnen 24 maanden na oplevering van de maatregel. Wie die termijn laat verlopen, krijgt niets meer, en bij dakisolatie van 80 m² gaat het in 2026 om 2.600 euro die je dan zelf betaalt.

Een hybride warmtepomp naast de ketel

Een hybride warmtepomp neemt het grootste deel van het stookseizoen de verwarming over en laat de cv-ketel bijspringen op de koudste dagen en voor warm water. In een redelijk geïsoleerde woning neemt zo'n toestel 60 tot 75 procent van de warmtevraag over, wat in een tussenwoning neerkomt op 400 tot 600 m³ gas per jaar. Daar staat extra stroomverbruik tegenover, doorgaans 1.000 tot 1.500 kWh, dus de besparing op je totale rekening is een stuk kleiner dan de besparing in kuubs.

Of het toestel goed werkt, hangt aan één vraag: kan je huis warm worden bij een aanvoertemperatuur van 50 graden of lager? Grote radiatoren, vloerverwarming en een redelijk geïsoleerde schil zijn de voorwaarden. Lukt dat niet, dan draait de warmtepomp inefficient of springt de ketel te vaak bij, en verdampt het voordeel. Isoleren komt in die volgorde dus vóór de warmtepomp, niet erna.

De ISDE geeft in 2026 ongeveer 1.500 tot 3.000 euro voor een hybride lucht-waterwarmtepomp, waarbij het exacte bedrag per apparaat op de meldcodelijst van RVO staat. Neem je tegelijk een isolatiemaatregel, dan verdubbelt daarmee ook het isolatiebedrag. Wat het voor jouw huis betekent aan verbruik en kosten reken je door met de verbruikscheck, waarin je gas en stroom naast elkaar zet.

Wat minder gas op je rekening doet, en wat niet

De prijs per kuub bestaat uit het leveringstarief van je leverancier, de energiebelasting en de btw daarover. In 2026 is de energiebelasting op gas 0,72680 euro per m³ inclusief btw. Elke kuub die je niet verbruikt, scheelt dus zowel leveringstarief als belasting: bij 200 m³ minder is dat alleen al 145 euro aan belasting.

Twee posten bewegen niet mee. De netbeheerkosten voor je gasaansluiting zijn een vast bedrag per jaar, ongeacht of je 100 of 1.400 m³ afneemt, en die blijven staan zolang de aansluiting er ligt. De vaste korting op je nota hangt daarnaast niet aan je gas maar aan je stroomaansluiting: de vermindering energiebelasting bedraagt in 2026 628,96 euro inclusief btw per woning met verblijfsfunctie en verandert niet als je minder gas gebruikt.

Dat verklaart waarom de laatste kuubs het duurst zijn. Wie zijn verbruik terugbrengt van 1.400 naar 300 m³, betaalt over die 300 kuub nog steeds het volle vastrecht, en de kosten per verbruikte kuub stijgen daardoor fors. Pas als de gasaansluiting er helemaal uit gaat, verdwijnen ook die vaste kosten. Dat is een aparte beslissing met eigen kosten en gevolgen, waarover je meer leest bij de gidsen over energie en besparen.

Onderdeel van je gasrekeningBeweegt mee met je verbruikBedrag in 2026
Leveringstarief per m³javerschilt per contract
Energiebelasting per m³, inclusief btwja€ 0,72680
Netbeheerkosten gasaansluitingneevast bedrag per jaar, binnen de ACM-tarieven
Vermindering energiebelastingnee, en hangt aan je stroomaansluiting€ 628,96 per woning inclusief btw

Gecontroleerd op augustus 2026

Je gasverbruik verminderen in zes stappen

Hoe je je gasverbruik vermindert zonder geld weg te gooien: deze volgorde haalt het snelste rendement per bestede euro.

  1. Meet een week lang je verbruik

    Noteer zeven dagen lang op hetzelfde tijdstip je gasmeterstand en zoek je jaarverbruik op de laatste jaarafrekening. Leg dat getal naast het gemiddelde van jouw woningtype in de cijfers over energieverbruik. Nu weet je of je boven of onder het gemiddelde zit en hoeveel er te halen valt.

  2. Draai in week twee aan de gratis knoppen

    Zet de dagstand een graad lager, stel een nachtverlaging in en zet het cv-water terug naar 60 graden. Ontlucht de radiatoren en controleer de waterdruk. Dit kost niets, is dezelfde dag geregeld en levert in een tussenwoning al snel 70 tot 120 m³ per jaar op.

  3. Koop in dezelfde maand de kleine spullen

    Tochtstrips, een brievenbusborstel, leidingisolatie en een waterbesparende douchekop kosten samen honderd tot tweehonderd euro en zijn binnen een jaar terugverdiend. Doe ze in één keer, want de winkelreis is het grootste obstakel. Houd de ventilatieroosters open.

  4. Vraag in het voorjaar offertes voor isolatie

    Vraag drie offertes op voor de maatregelen die bij jouw huis passen, en vraag daarbij naar de R-waarde en de garantie. Voorjaar en zomer zijn de rustige maanden bij isolatiebedrijven, dus je krijgt scherpere prijzen en eerdere data dan in september.

  5. Combineer twee maatregelen voor het dubbele subsidiebedrag

    Plan twee isolatiemaatregelen, of isolatie samen met een warmtepomp of zonneboiler. Het ISDE-bedrag voor de isolatie verdubbelt dan. Elke volgende maatregel moet binnen 24 maanden na de vorige zijn opgeleverd om onder dezelfde aanvraag te vallen.

  6. Vraag de ISDE aan binnen 24 maanden na oplevering

    Dien de aanvraag in bij RVO met de factuur en het betaalbewijs erbij. Doe dit meteen na oplevering in plaats van tegen het einde van de termijn, want een aanvraag die te laat binnenkomt wordt afgewezen en dat kost bij dakisolatie duizenden euro's.

  7. Meet het jaar erna opnieuw

    Vergelijk je nieuwe jaarverbruik met het oude, en corrigeer voor het weer: een koude winter tilt het verbruik zo tien procent op. Wijkt de besparing sterk af van wat je verwachtte, dan is er meestal een instelling teruggedraaid of blijkt een radiator niet goed ingeregeld.

Verbruikscheck

Vergelijk je gas- en stroomverbruik met huishoudens van dezelfde grootte en hetzelfde woningtype. Open de volledige verbruikscheck

Nalopen voordat je aan de dure maatregelen begint

Doorgerekend: zo pakt het uit

Rekenvoorbeeld

Tussenwoning van 880 m³: het gratis pakket plus honderd euro aan spullen

Stel, je woont met z'n tweeën in een tussenwoning uit 1985 die 880 m³ gas per jaar gebruikt: ongeveer 630 m³ verwarming, 220 m³ warm water en 30 m³ koken. Je zet de thermostaat van 20 naar 19 graden, dat is 7 procent van 630 m³ en dus 44 m³. De nachtverlaging strakker instellen levert er 30 m³ bij. Het cv-water terug naar 60 graden geeft ongeveer 5 procent van het stookgas, nog eens 32 m³.

Daar komen de kleine ingrepen bij. Een waterbesparende douchekop en twee minuten korter douchen per persoon schelen samen ongeveer 60 m³ van de 220 m³ warm water. Tochtstrips en een brievenbusborstel doen 25 m³. Opgeteld: 44 + 30 + 32 + 60 + 25 = 191 m³ per jaar, wat je verbruik terugbrengt naar 689 m³.

Bij een aangenomen all-in prijs van 1,40 euro per m³ is dat 267 euro per jaar, waarvan 139 euro pure energiebelasting bij het tarief van 0,72680 euro per m³ in 2026. De uitgave bestond uit 40 euro voor de douchekop en 80 euro aan tochtmateriaal, samen 120 euro. Dat is binnen zes maanden terugverdiend, en daarna houd je het bedrag elk jaar over.

Rekenvoorbeeld

Vrijstaande woning van 1.440 m³: spouw en dak in één jaar

Stel, je hebt een vrijstaande woning uit 1972 met 1.440 m³ gasverbruik, een ongevulde spouw van 90 m² en een ongeïsoleerd dak van 80 m². Spouwmuurisolatie kost 3.600 euro en dakisolatie aan de binnenkant 8.000 euro, samen 11.600 euro. Omdat het om twee isolatiemaatregelen gaat, geldt in 2026 het dubbele ISDE-tarief: 90 × 10,50 = 945 euro voor de spouw en 80 × 32,50 = 2.600 euro voor het dak, samen 3.545 euro subsidie.

Netto betaal je dan 11.600 − 3.545 = 8.055 euro. De besparing komt uit op ongeveer 200 m³ voor de spouw en 300 m³ voor het dak, samen 500 m³ per jaar. Bij 1,40 euro per m³ is dat 700 euro per jaar, waarvan 363 euro energiebelasting tegen het tarief van 2026.

De terugverdientijd komt daarmee op 8.055 / 700 = ruim elf jaar, en korter zodra de gasprijs stijgt. Had je de maatregelen twee jaar uit elkaar gelegd, dan gold twee keer het enkele tarief: 473 + 1.300 = 1.773 euro subsidie in plaats van 3.545 euro. Diezelfde twee maatregelen in één aanvraag leveren dus 1.772 euro extra op.

Rekenvoorbeeld

Hybride warmtepomp: veel minder kuubs, minder winst op de rekening

Stel, je tussenwoning gebruikt na de eerste maatregelen nog 690 m³, waarvan ongeveer 440 m³ naar verwarming gaat. Een hybride warmtepomp neemt daarvan zo'n 70 procent over, dus 310 m³ minder gas. Die 310 m³ staat voor ongeveer 3.030 kWh aan verbrande energie, bij een ketelrendement van 95 procent dus ruim 2.870 kWh aan nuttige warmte.

De warmtepomp maakt diezelfde warmte met een jaarrendement van 3,5, wat neerkomt op ongeveer 820 kWh extra stroom. Aan gas bespaar je 310 × 1,40 = 434 euro per jaar; de extra stroom kost bij een aangenomen 0,35 euro per kWh ongeveer 287 euro. Netto blijft er dus zo'n 147 euro per jaar over.

Het toestel kost inclusief plaatsen ongeveer 7.000 euro, met in 2026 een ISDE-bijdrage rond de 2.000 euro, dus netto 5.000 euro. Op de energierekening alleen duurt terugverdienen daarmee tientallen jaren. De rekensom kantelt zodra de gasprijs harder stijgt dan de stroomprijs, als je zelf stroom opwekt of als de ketel toch aan vervanging toe was.

Veelgemaakte fouten

Beginnen bij de warmtepomp in plaats van bij de schil

Een warmtepomp in een slecht geïsoleerd huis moet op hoge temperatuur draaien en verliest daarmee juist het rendement waarvoor je hem koopt. De ketel springt te vaak bij en je stroomrekening loopt op zonder dat het gas navenant daalt. Isoleer eerst, meet daarna opnieuw en beslis dan pas over het toestel.

De cv-ketel op 80 graden laten staan

Bij een aanvoertemperatuur van 80 graden condenseert een HR-ketel nauwelijks en gebruik je 4 tot 6 procent meer gas dan nodig. In een tussenwoning is dat 25 tot 40 m³ per jaar, oftewel ongeveer 35 tot 56 euro bij een aangenomen prijs van 1,40 euro per m³. De instelling zit in het ketelmenu en kost niets.

De ISDE te laat aanvragen of maatregelen los uitvoeren

De aanvraag moet binnen 24 maanden na oplevering binnen zijn; daarna vervalt het recht volledig. Twee maatregelen los aanvragen kost bovendien de verdubbeling: bij 90 m² spouw en 80 m² dak scheelt dat in 2026 1.772 euro. Plan de tweede maatregel dus binnen 24 maanden na de eerste.

Het huis luchtdicht maken zonder te ventileren

Kieren dichten en tegelijk de roosters sluiten geeft binnen één winter condens tegen de koudste muren en daarna schimmel. Een schimmelbehandeling plus herstel kost al snel enkele honderden euro's, meer dan de besparing van dat jaar. Houd de roosters open of laat de mechanische afzuiging op stand één draaien.

Een ongebruikte kamer helemaal koud laten worden

Een kamer die naar 10 graden zakt, trekt warmte uit de aangrenzende kamers en koelt de buitenmuur zo ver af dat er vocht op neerslaat. De besparing valt daardoor lager uit dan verwacht en het vochtprobleem kost geld. Zet de radiator in zo'n kamer op stand één of twee, rond de 15 graden.

De spouw laten vullen zonder vooronderzoek

Een te smalle spouw, doorslaand vocht of puinresten maken spouwmuurisolatie riskant: het vocht trekt dan naar binnen in plaats van buiten te blijven. Het uithalen van verkeerd aangebracht materiaal kost meer dan het vullen zelf. Laat vooraf een endoscopisch onderzoek doen en vraag naar de garantievoorwaarden.

Je besparing afmeten aan een rekening uit 2022 of 2023

In november en december 2022 liep de tijdelijke energiekorting en in 2023 gold het prijsplafond tot 1.200 m³ gas. Een rekening uit die jaren zegt daarom weinig over wat hetzelfde verbruik nu kost. Vergelijk kubieke meters met kubieke meters en reken het bedrag pas daarna om.

Veelgestelde vragen

Hoe kun je je gasverbruik verminderen zonder iets te kopen?

De vier gratis knoppen zijn: de thermostaat een graad lager, een nachtverlaging instellen, het cv-water terugzetten naar 60 graden en de radiatoren ontluchten. Samen leveren die in een tussenwoning met 630 m³ stookgas ongeveer 100 tot 120 m³ per jaar op. Sluit daarnaast kamers af die je niet gebruikt, maar laat ze niet onder de 15 graden zakken.

Hoeveel scheelt de thermostaat één graad lager?

De vuistregel is ongeveer 7 procent van je stookgas per graad. Bij een tussenwoning met 630 m³ verwarmingsgas komt dat neer op 44 m³ per jaar, bij een vrijstaande woning met 1.190 m³ op 83 m³. Bij een aangenomen all-in prijs van 1,40 euro per m³ gaat het dus om 62 tot 116 euro per jaar, waarvan een derde energiebelasting is tegen het tarief van 0,72680 euro per m³ in 2026.

Wat is een normaal gasverbruik per jaar?

In 2024 gebruikte een appartement gemiddeld 630 m³, een tussenwoning 880 m³, een hoekwoning 1.010 m³, een twee-onder-een-kap 1.150 m³ en een vrijstaande woning 1.440 m³. Die cijfers gelden voor een woning met cv-ketel. Woon je vrijstaand, dan liggen zowel het gemiddelde als de winst per maatregel hoger; de cijfers voor een vrijstaande woning gaan daar dieper op in.

Levert het cv-water op 60 graden zetten echt iets op?

Ja, in de meeste woningen 4 tot 6 procent van het stookgas. Een HR-ketel haalt zijn rendement uit het condenseren van waterdamp in de rookgassen, en dat gebeurt alleen als het retourwater koud genoeg terugkomt. Blijft een kamer koud bij 60 graden, zet dan die ene radiator verder open in plaats van de ketel weer omhoog. De warmwaterstand houd je vanwege legionella wel op 60 graden.

Is het zuiniger om de verwarming de hele dag aan te laten?

Nee. Een kouder huis verliest minder warmte aan de buitenlucht, dus lager stoken is altijd zuiniger dan de temperatuur vasthouden. Wat wel klopt: een huis met vloerverwarming of een dikke betonvloer warmt traag op, en dan is een verlaging van twee graden praktischer dan vijf. Laat de klokthermostaat in dat geval ruim voor je thuiskomst opstarten.

Welke isolatie levert het meeste gas op?

Dakisolatie geeft in de meeste woningen de grootste besparing, 150 tot 300 m³ per jaar, omdat warmte stijgt en een ongeïsoleerd dak het hardst lekt. Spouwmuurisolatie zit op 150 tot 250 m³ en is per geïnvesteerde euro vaak het gunstigst, omdat het vullen van een bestaande spouw goedkoop is. Welke maatregel bij jouw huis het beste rendeert, hangt af van bouwjaar en oppervlak; de vergelijking bij besparen op gasverbruik zet ze naast elkaar.

Hoeveel gas bespaart een hybride warmtepomp?

In een redelijk geïsoleerde woning neemt een hybride warmtepomp 60 tot 75 procent van de warmtevraag over, wat in een tussenwoning neerkomt op 400 tot 600 m³ gas per jaar. Daar staat 1.000 tot 1.500 kWh extra stroom tegenover, dus op de rekening blijft er veel minder over dan de kuubs suggereren. De voorwaarde is dat je huis warm wordt bij een aanvoertemperatuur van 50 graden of lager.

Scheelt minder gas verbruiken ook in de energiebelasting?

Ja, want de energiebelasting rekent per kuub: 0,72680 euro per m³ inclusief btw in 2026. Bespaar je 200 m³, dan scheelt dat alleen al 145 euro belasting. De vaste korting op je nota verandert niet mee: de vermindering energiebelasting van 628,96 euro in 2026 hangt aan je elektriciteitsaansluiting en staat los van je gasverbruik.

Kan ik mijn gasaansluiting opzeggen als ik bijna geen gas meer gebruik?

Dat kan pas als er geen enkel gastoestel meer aangesloten is, dus ook geen cv-ketel en geen gasfornuis. Zolang de aansluiting er ligt, betaal je de netbeheerkosten volledig, hoe weinig je ook afneemt. Een hybride warmtepomp houdt de ketel in bedrijf, dus die vaste kosten blijven dan gewoon staan. Meer over de opbouw van je nota lees je in de gidsen over energie en besparen.

Hoeveel gas gaat er naar douchen?

Ongeveer 110 m³ per persoon per jaar, en dat is de enige gaspost die met het aantal bewoners meegroeit. Een minuut korter douchen scheelt per persoon ruwweg 12 m³. Een waterbesparende douchekop van 25 tot 60 euro brengt het waterverbruik terug van negen tot twaalf liter per minuut naar zes tot zeven en is meestal binnen een half jaar terugverdiend.

Werkt radiatorfolie echt?

Alleen achter een radiator tegen een ongeïsoleerde buitenmuur. Daar kaatst de folie warmte terug de kamer in en scheelt dat 10 tot 30 m³ per jaar in een woning van voor 1975. Tegen een geïsoleerde muur of een binnenmuur is het effect vrijwel nul. Kijk dus eerst waar de radiator hangt voordat je een rol koopt.

In welke volgorde pak ik het aan als mijn budget beperkt is?

Eerst de gratis instellingen, dan de kleine spullen tot ongeveer tweehonderd euro, dan spouwmuurisolatie, dan dak, vloer en glas, en pas daarna een warmtepomp. Die volgorde volgt de besparing per geïnvesteerde euro. Begin met het meten van je eigen verbruik via de verbruikscheck en zet dat naast de gemiddelden bij energieverbruik, zodat je weet hoeveel er te halen valt.

Wanneer je een adviseur of vakman inschakelt

Het grootste deel van deze maatregelen regel je prima zelf. Instellingen op de thermostaat en de ketel, tochtstrips, leidingisolatie en een andere douchekop vragen geen vakman en geen offerte. Ook het lezen van je meterstanden en het vergelijken met de gemiddelden bij energieverbruik doe je in een halfuur.

Een erkend isolatiebedrijf is wel op zijn plaats zodra je aan de schil begint. Laat de spouw vooraf endoscopisch onderzoeken op breedte, vulling en vocht; zo'n onderzoek zit meestal in de offerte of kost 100 tot 250 euro los. Vraag drie offertes op, vergelijk de R-waarde en de garantietermijn, en controleer of het bedrijf de ISDE-meldcode van de gebruikte maatregel kan aanleveren. Zonder die gegevens komt je subsidieaanvraag niet door.

Voor de vraag of een warmtepomp in jouw huis werkt, is een warmteverliesberekening of een verwarmingstest het aangewezen middel. Een onafhankelijk energieadviseur rekent daarvoor doorgaans 300 tot 700 euro en beoordeelt tegelijk of je radiatoren groot genoeg zijn voor lage temperatuur. Bij een woning met vocht, funderingsproblemen of een monumentenstatus gaat dat gesprek voor elke maatregel uit, want de verkeerde ingreep is daar duurder te herstellen dan hij aan gas oplevert. Wat er verder aan besparing te halen valt op je hele energierekening, staat in de gids over besparen op je gasverbruik.

Bronnen en controle

  1. Gemiddeld energieverbruik van een huishouden Milieu Centraal geraadpleegd 22 augustus 2026
  2. Alles over isoleren: besparing per maatregel Milieu Centraal geraadpleegd 22 augustus 2026
  3. ISDE voor woningeigenaren: voorwaarden en aanvraagtermijn RVO geraadpleegd 22 augustus 2026
  4. Energie besparen in en om het huis Milieu Centraal geraadpleegd 22 augustus 2026

Verder lezen over dit onderwerp