Dynamische stroomprijs: hoe de prijs per uur ontstaat en wat je betaalt

Wat een dynamische stroomprijs is

Een dynamische stroomprijs is een prijs per kilowattuur die elk uur verandert en die je leverancier rechtstreeks overneemt van de groothandelsmarkt. Met een dynamisch contract koop je stroom dus in tegen de prijs van het moment waarop je hem gebruikt, en niet tegen één tarief dat een jaar lang vaststaat. Die prijzen komen van de day-ahead veiling: elke middag worden de biedingen van producenten en handelaren voor de volgende dag samengebracht, en dat levert 24 uurprijzen op.

Per uur bepaalt de duurste centrale die nog nodig is om de vraag te dekken de prijs voor iedereen in dat uur. Waait het hard en schijnt de zon, dan is die laatste eenheid goedkoop en zakt de prijs. Op een koude, windstille avond moet er een dure gascentrale bij en schiet de prijs omhoog. Dat mechanisme heet de merit order, en het verklaart waarom de prijs binnen één etmaal met een factor vijf kan verschillen zonder dat er iets bijzonders aan de hand is.

Een deel van de leveranciers rekent inmiddels per kwartier af in plaats van per uur, waardoor er 96 prijzen per dag zijn in plaats van 24. Aan het principe verandert dat niets: de prijs volgt de markt en het moment waarop je de stroom afneemt bepaalt wat je betaalt. Wat het woord dynamisch precies dekt en waarin het verschilt van een variabel tarief, staat in de uitleg over wat dynamisch betekent bij energie.

Van marktprijs naar de prijs op je rekening

De prijs die je op een prijzenpagina of in een app ziet, is bijna altijd de kale marktprijs zonder belasting. Dat is niet wat jij betaalt. Op die kale prijs komt eerst de inkoopvergoeding van je leverancier, meestal 1 tot 2 cent per kWh, die vast in je contract staat en in elk uur hetzelfde is.

Over dat totaal gaat 21 procent btw, en daarbovenop komt de energiebelasting van 0,11085 euro per kWh in 2026, inclusief btw. Die belasting is in elk uur gelijk, ook in een uur waarin de markt vrijwel niets kost. Een som maakt het concreet: bij een kale prijs van 0,09 euro tel je 0,02 euro opslag op, dat maal 1,21 is 0,1331 euro, en met 0,11085 euro belasting erbij betaal je ongeveer 0,24 euro per kWh.

Tegenover die belasting staat de vermindering energiebelasting: 628,96 euro per jaar in 2026 voor elke aansluiting met een verblijfsfunctie, los van je verbruik. Dat bedrag wordt in gelijke delen van je maandnota's afgetrokken en verandert niets aan je prijs per kWh. Ook de netbeheerkosten en de vaste leveringskosten bewegen niet mee met de uurprijs. Hoe leveranciers hun opslag opbouwen en waar ze op verschillen, staat bij de dynamische energietarieven.

Onderdeel van de prijs per kWh	Hoe het werkt	Waarde in 2026
Kale marktprijs van dat uur	Uitkomst van de day-ahead veiling, exclusief btw	Wisselt per uur, kan negatief zijn
Inkoopvergoeding leverancier	Vaste opslag per kWh, staat in je contract, gelijk in elk uur	Meestal 1 tot 2 cent
Btw	21 procent over marktprijs, opslag en energiebelasting samen	21 procent
Energiebelasting	Vast bedrag per kWh, in elk uur hetzelfde	€ 0,11085 inclusief btw
Vermindering energiebelasting	Vast bedrag per aansluiting per jaar, ongeacht verbruik	€ 628,96
Netbeheerkosten en vaste leveringskosten	Vaste bedragen per jaar, hangen aan je regio en aansluiting	Staan los van de uurprijs

Gecontroleerd op augustus 2026

Het dagverloop: waarom de avond het duurst is

De stroomprijs volgt binnen een etmaal een patroon dat je op de meeste dagen terugziet. 's Nachts is de vraag laag en draaien windturbines en kerncentrales door, dus de prijs zakt. Rond acht uur 's ochtends staat het hele land op terwijl de zon nog weinig levert, en dat geeft een eerste piek. Tussen elf en drie leveren zonnepanelen maximaal en valt de prijs vaak terug naar bijna nul.

De duurste uren liggen tussen zes en negen 's avonds. Koken, verwarmen, wassen en het laden van auto's vallen samen op het moment dat de zon weg is, en dan is er gasvermogen nodig om het gat te dichten. In het onderstaande voorbeeldpatroon scheelt het duurste blok twintig cent per kWh met het goedkoopste, en dat verschil betaal je over elke kilowattuur die je op het verkeerde moment afneemt.

Het patroon is een vorm, geen belofte. In de winter blijft de middagdip klein omdat de zon weinig levert, en op een stormachtige dag kan de nacht goedkoper zijn dan de middag. Wie zijn verbruik wil verschuiven, kijkt daarom niet naar een vaste klok maar naar de prijzen die 's middags voor de volgende dag bekend worden gemaakt.

euro per kWh, kale marktprijs zonder opslag, btw en energiebelasting bron: voorbeeldpatroon voor een dag in het zomerhalfjaar, geen actuele prijzen augustus 2026

Blok van de dag	Kale marktprijs per kWh	All-in prijs per kWh	Wat er op de markt gebeurt
00.00 tot 03.00 uur	€ 0,07	€ 0,22	Lage vraag, wind draait door
03.00 tot 06.00 uur	€ 0,06	€ 0,21	Laagste vraag van het etmaal
06.00 tot 09.00 uur	€ 0,12	€ 0,28	Ochtendpiek, zon levert nog weinig
09.00 tot 12.00 uur	€ 0,05	€ 0,20	Zon komt op gang, vraag vlakt af
12.00 tot 15.00 uur	€ 0,01	€ 0,15	Zon op zijn sterkst, prijs richting nul
15.00 tot 18.00 uur	€ 0,06	€ 0,21	Zon zakt, vraag loopt op
18.00 tot 21.00 uur	€ 0,18	€ 0,35	Avondpiek, gascentrales bepalen de prijs
21.00 tot 24.00 uur	€ 0,11	€ 0,27	Vraag zakt, piek loopt terug

Gecontroleerd op voorbeeldpatroon voor een dag in het zomerhalfjaar, met de energiebelasting van 2026 en een aangenomen opslag van € 0,02 per kWh

Wat de stroomprijs over een heel jaar doet

Over een jaar gemeten beweegt de stroomprijs met het seizoen mee. Het zomerhalfjaar kent lange middagen met veel zon en lage tot negatieve prijzen, het winterhalfjaar kent korte dagen, hoge vraag en pieken op koude avonden. Wie in januari op zijn jaargemiddelde afgaat, schrikt van de maandnota; wie in juli oordeelt, denkt te vroeg dat het meevalt.

Er is geen jaarprijs die je vooraf kunt vastzetten, en dat is precies het verschil met een vast contract. Wel moeten leveranciers sinds de afspraken tussen de ACM en Energie-Nederland elke maand volgens één methode een verwachte inkoopprijs voor de komende twaalf maanden berekenen. Dat getal staat in het aanbod op maat en is de enige eerlijke manier om twee dynamische aanbieders met elkaar te vergelijken, want de opslag alleen zegt niets over de prijs die je werkelijk betaalt.

Voor je eigen rekening telt niet het gemiddelde over alle uren, maar het gemiddelde over de uren waarin jij verbruikt. Een huishouden dat vooral 's avonds thuis is, koopt structureel duurder in dan het rekenkundige jaargemiddelde. Hoe die seizoenen doorwerken en waarom de gasprijs per dag wordt vastgesteld in plaats van per uur, staat bij de dynamische energieprijzen.

Een negatieve stroomprijs is geen gratis stroom

Als er meer zon en wind op het net staat dan er vraag is, kan de kale marktprijs onder nul zakken. Producenten betalen dan om hun stroom kwijt te raken, omdat afschakelen duurder of technisch lastiger is. Zulke uren komen vooral voor op zonnige, winderige weekenddagen in het voorjaar en de zomer, rond het middaguur.

Op je rekening blijft er in zo'n uur gewoon een bedrag staan, want de energiebelasting en de btw verdwijnen niet. Bij een kale prijs van min 0,05 euro reken je: min 0,05 plus 0,02 opslag is min 0,03 euro, dat maal 1,21 is min 0,0363 euro, en met 0,11085 euro belasting erbij betaal je nog altijd ongeveer 0,07 euro per kWh. Dat is de goedkoopste stroom die je kunt krijgen, maar gratis is het niet en geld toe krijg je alleen als de markt heel diep onder nul duikt.

Voor wie zonnepanelen heeft draait het beeld om: in een negatief uur lever je terug op het slechtste moment. Hoe vaak die uren voorkomen en wat ze betekenen voor teruglevering lees je bij de negatieve stroomprijs.

Wat je krijgt voor stroom die je teruglevert

Tot en met 31 december 2026 mag je zonnestroom salderen: wat je teruglevert gaat af van wat je afneemt. Bij een dynamisch tarief verrekenen de meeste leveranciers dat per uur, tegen de prijs van dat uur. Stroom die je 's middags voor 15 cent teruglevert weegt dus niet op tegen stroom die je 's avonds voor 35 cent afneemt, ook al gaat het om hetzelfde aantal kilowatturen.

Per 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling in één keer. Vanaf dat moment krijg je voor teruggeleverde stroom een terugleververgoeding, en bij een dynamisch contract is dat doorgaans de marktprijs van dat uur minus de opslag van je leverancier. Gemiddeld over een jaar ligt de vergoeding in de orde van 6 cent per kWh in 2026, met de aantekening dat zonnepanelen juist leveren op de uren waarin de prijs laag is.

In een uur met een negatieve prijs kan teruglevering je zelfs geld kosten. Een omvormer die bij negatieve prijzen terugregelt, een thuisbatterij of een warmwatervat dat de eigen stroom opmaakt, voorkomt dat. Zelf verbruiken wat je opwekt is bij een dynamisch tarief bijna altijd meer waard dan terugleveren, omdat je bij eigen verbruik ook de energiebelasting en de btw uitspaart.

Wat verschuiven van verbruik werkelijk oplevert

De winst van een dynamische stroomprijs zit niet in de gemiddelde prijs maar in het verschil tussen de uren. In het voorbeeldpatroon hierboven scheelt de avondpiek 20 cent per kWh met het goedkoopste middagblok. Elke kilowattuur die je van het ene naar het andere blok verplaatst, levert dus 20 cent op.

Niet al je verbruik is verschuifbaar. Verlichting, koelkast, router en televisie lopen wanneer ze lopen, en koken doe je op etenstijd. Verschuifbaar zijn vooral de apparaten met een timer of een app: de wasmachine, de droger, de vaatwasser, een elektrische boiler, een laadpaal en een warmtepomp met buffervat. Bij elkaar gaat het in veel huishoudens om een derde tot de helft van het jaarverbruik.

Reken eerst uit hoeveel stroom er bij jou doorheen gaat voordat je aan besparen begint. Een tweepersoonshuishouden verbruikt gemiddeld 2.610 kWh per jaar en een gezin van vier 3.710 kWh, gemeten over 2024. Met de verbruikscheck zie je waar jouw huishouden staat en hoeveel kWh per dag daar ongeveer bij hoort.

Wat je verschuift	Verschuifbaar per jaar	Opbrengst bij € 0,20 verschil
Wasmachine en droger	circa 260 kWh	circa € 52
Vaatwasser	circa 230 kWh	circa € 46
Elektrische boiler of warmwatervat	circa 800 kWh	circa € 160
Elektrische auto, 10.000 km per jaar	circa 1.800 kWh	circa € 360
Warmtepomp met buffervat, deel van het verbruik	circa 1.000 kWh	circa € 200

Gecontroleerd op rekenvoorbeeld bij een verschil van € 0,20 per kWh tussen het duurste en het goedkoopste blok, augustus 2026

Waar je de stroomprijs van morgen ziet

De uurprijzen voor de volgende dag komen in de loop van de middag beschikbaar, bij de meeste leveranciers rond een uur of vier. Vanaf dat moment staan alle 24 prijzen vast en veranderen ze niet meer. Je ziet ze in de app van je leverancier, op de prijzenpagina van diezelfde leverancier en op onafhankelijke overzichtssites die de veilinguitslag publiceren.

Let bij het lezen op twee dingen. Staat er een prijs in euro per megawattuur, deel dan door duizend om op de prijs per kWh te komen. En kijk of het om de kale marktprijs of om een all-in prijs gaat, want dat verschil is met de opslag, de btw en de energiebelasting van 2026 al gauw vijftien cent per kWh.

Handmatig meekijken werkt de eerste weken, daarna verwatert het. Automatiseren scheelt meer: een wasmachine met uitgestelde start, een laadpaal die op de goedkoopste uren laadt en een thermostaat die het warmwatervat 's middags opwarmt, doen het werk zonder dat jij eraan denkt. Welke leveranciers die sturing zelf aanbieden en hoe zo'n contract verder in elkaar zit, staat bij het dynamisch energiecontract.

Voor wie een dynamische stroomprijs gunstig uitpakt

Een dynamische stroomprijs beloont flexibiliteit en straft een vast leefpatroon af. Wie een elektrische auto thuis laadt, een thuisbatterij of een warmtepomp met buffervat heeft, of overdag thuis is, kan een groot deel van zijn verbruik naar de goedkope uren tillen. Wie alleen 's avonds thuis is en niets kan verplaatsen, koopt structureel in de duurste uren in.

Het tweede punt is risico. Bij een vast contract betaal je een risico-opslag en weet je waar je aan toe bent; bij een dynamische prijs betaal je die opslag niet, maar draag je de prijspieken zelf. Een koude winterweek kan je maandnota flink optillen, en de maandtermijn beweegt daarin mee. Wie geen buffer heeft voor zo'n maand, zit ongemakkelijk.

De keuze hangt dus af van je verbruikspatroon, je apparaten en je tolerantie voor een schommelende rekening, niet van wat er gemiddeld goedkoper is. Zet de verwachte inkoopprijs uit het aanbod op maat naast het tarief van een vast contract en tel bij beide de vaste kosten op. Hoe je die vergelijking netjes maakt, staat bij het vergelijken van dynamische contracten.

Jouw situatie	Past een dynamische stroomprijs?
Elektrische auto die thuis laadt	Ja: het grootste verschuifbare blok van allemaal
Zonnepanelen zonder batterij, salderen loopt af	Ja, mits je eigen verbruik naar de middag verplaatst
Thuisbatterij of warmtepomp met buffervat	Ja: de sturing verdient het prijsverschil terug
Alleen 's avonds thuis, geen te verschuiven apparaten	Nee: je koopt vooral in de duurste uren in
Krap budget zonder buffer voor een dure wintermaand	Nee: de schommeling in de maandnota is het probleem
Oude meter zonder uurregistratie	Nee: je hebt een slimme meter nodig die per uur doorgeeft

Zo zoek je uit wat een dynamische stroomprijs jou kost

Reken met je eigen verbruik en je eigen uren, want het jaargemiddelde van de markt zegt weinig over jouw rekening.

1. Haal je verbruik per uur op

   Een slimme meter registreert je stroomverbruik per kwartier en je leverancier of netbeheerder stelt die gegevens beschikbaar. Vraag ze op over een heel jaar, want alleen dan zie je zowel de zomer als de winter. Weet je je jaarverbruik niet, begin dan met de verbruikscheck en je laatste jaarnota.

2. Vraag het aanbod op maat op bij twee of drie leveranciers

   Daarin staat de verwachte inkoopprijs voor de komende twaalf maanden, elke maand opnieuw berekend volgens dezelfde methode. Dat cijfer maakt aanbieders onderling vergelijkbaar. Noteer er de inkoopvergoeding per kWh en de vaste leveringskosten per jaar bij.

3. Reken de kale prijs door naar een all-in prijs

   Tel de opslag bij de marktprijs op, vermenigvuldig met 1,21 en tel er de energiebelasting van 0,11085 euro per kWh in 2026 bij. Pas daarna kun je het bedrag naast het kale tarief van een vast contract leggen.

4. Bepaal welk deel van je verbruik je echt kunt verschuiven

   Loop je apparaten langs en tel op wat op een timer of een app kan draaien. Wie onder de vijfhonderd kilowattuur per jaar uitkomt, haalt het verschil met een vast contract zelden binnen; wie een auto thuis laadt, zit er ver boven.

5. Vergelijk de jaarrekening, niet de prijs per kWh

   Zet verbruik maal verwachte all-in prijs naast verbruik maal het vaste tarief, en tel bij allebei de vaste leveringskosten en de netbeheerkosten op. Trek er één keer de vermindering energiebelasting van 628,96 euro in 2026 af, want die krijg je bij elk contract.

6. Zet je maandtermijn op de winter, niet op het gemiddelde

   Een dynamisch contract heeft geen opgebouwde risico-opslag die de winter opvangt, dus de maandbedragen lopen uiteen. Vraag een termijn die aan de ruime kant zit of houd zelf een buffer aan, dan valt de jaarafrekening niet tegen.

7. Automatiseer de sturing binnen de eerste maand

   Stel de uitgestelde start van wasmachine en vaatwasser in, laat de laadpaal op de goedkoopste uren laden en zet het warmwatervat op de middag. Doe dat meteen, want de besparing bestaat alleen zolang je het gedrag volhoudt.

Verbruikscheck

Vergelijk je gas- en stroomverbruik met huishoudens van dezelfde grootte en hetzelfde woningtype. Open de volledige verbruikscheck

Check dit voordat je voor een dynamische stroomprijs kiest

• Heb je een slimme meter die je verbruik per uur of kwartier doorgeeft
• Ken je je jaarverbruik in kilowattuur en het deel dat je kunt verschuiven
• Weet je hoeveel inkoopvergoeding per kWh je leverancier rekent
• Heb je de verwachte inkoopprijs uit het aanbod op maat van twee aanbieders vergeleken
• Heb je de all-in prijs uitgerekend, dus inclusief btw en energiebelasting
• Kun je een dure wintermaand opvangen zonder in de problemen te komen
• Weet je hoe je teruggeleverde zonnestroom wordt verrekend na 1 januari 2027
• Staat de timer of app-sturing van je grootste apparaten al ingesteld

Doorgerekend: zo pakt het uit

Veelgemaakte fouten

De kale marktprijs aanzien voor je eindprijs

Op prijzenpagina's staat de veilingprijs zonder opslag, btw en energiebelasting. Wie daarmee rekent, komt met de energiebelasting van 2026 al gauw vijftien cent per kWh te laag uit. Over 2.600 kWh is dat een verschil van ruim 400 euro per jaar tussen verwachting en jaarnota.

Denken dat een negatief uur geld oplevert

De energiebelasting en de btw blijven staan, ook als de markt onder nul duikt. Bij min 5 cent kale prijs betaal je nog altijd ongeveer 7 cent per kWh. Wie op geld toe rekent en daarom apparaten laat draaien die hij anders niet zou gebruiken, verbruikt netto meer en betaalt meer.

Alleen naar de prijs per kWh kijken en de vaste kosten vergeten

Vaste leveringskosten, netbeheerkosten en de vermindering energiebelasting van 628,96 euro in 2026 staan los van je uurprijs. Een contract met een lage opslag maar hoge vaste kosten kan duurder uitpakken. Vergelijk daarom altijd de jaarrekening in zijn geheel.

Alles tegelijk aanzetten in het goedkoopste uur

Wasmachine, droger, vaatwasser, boiler en laadpaal samen trekken meer dan een gewone aansluiting van 1 maal 25 ampère aankan. Dan slaat de hoofdzekering eruit, en bij herhaling betaal je een monteur of een zwaardere aansluiting. Spreid de starttijden over het goedkope blok.

De maandtermijn op het jaargemiddelde zetten

Bij een dynamisch tarief zit er geen risico-opslag in de prijs die de winter opvangt, dus lopen de maanden ver uiteen. Een termijn die op het gemiddelde staat, bouwt in de winter een achterstand op die in één keer terugkomt op de jaarafrekening.

Verbruik verschuiven dat niet verschuifbaar is

Koken om half elf 's avonds of de verwarming laag zetten op een koude avond levert weinig op en kost comfort. Het geld zit in apparaten met een timer en in het laden van een auto, niet in het uitstellen van het dagelijks leven.

Overstappen zonder te weten hoe teruglevering wordt verrekend

Zonnepanelen leveren precies in de uren waarin de prijs laag is. Wie in 2026 overstapt zonder te kijken hoe de leverancier na het einde van de saldering per 1 januari 2027 afrekent, kan een deel van de opbrengst van zijn panelen kwijtraken.

Veelgestelde vragen

Wanneer je een adviseur of vakman inschakelt

Voor het kiezen van een stroomcontract heb je geen betaalde adviseur nodig: de verwachte inkoopprijs uit het aanbod op maat, je eigen jaarverbruik en een rekensom met de energiebelasting brengen je een heel eind. Veel gemeenten bieden een gratis energiecoach die met je meekijkt naar je verbruik en je meterstanden, en dat is voor de meeste huishoudens de goedkoopste vorm van hulp. Loopt de afrekening of de maandtermijn uit de hand en kom je er met je leverancier niet uit, dan is ACM ConsuWijzer het loket waar je je rechten nakijkt en zo nodig een klacht indient.

Een erkend installateur wordt interessant zodra er techniek bij komt die op de uurprijs moet sturen: een laadpaal met slim laden, een thuisbatterij, een warmwatervat op een warmtepomp of een omvormer die bij negatieve prijzen terugregelt. Vraag daar om een offerte waarin de sturing en de koppeling met je energiecontract expliciet staan, want juist dat deel wordt vaak vergeten. Twijfel je of een dynamisch tarief in jouw situatie past, lees dan eerst de bredere gidsen over energie en besparen voordat je een contract voor een jaar vastlegt.