Loodslab: waar hij zit, wanneer hij op is en wat vervangen kost

Wat een loodslab is en welk probleem hij oplost

Een loodslab is een strook bladlood die de naad afdekt tussen twee bouwdelen die nooit netjes op elkaar aansluiten. Denk aan de plek waar je dakvlak tegen een schoorsteen aan loopt, waar een dakkapel op het dak staat, waar een aanbouw tegen de zijgevel komt of waar een dakraam in de pannen ligt. Zulke aansluitingen zijn bij dak en gevel de plekken waar water als eerste naar binnen zoekt, en de slab is het onderdeel dat dat tegenhoudt.

Lood doet dat werk al eeuwen omdat het zich met de hand naar elke vorm laat drijven. Je kunt het over de welving van een dakpan duwen, om een hoek van een schoorsteen vouwen en in een voeg kloppen, zonder dat er een naad ontstaat waar water langs kan. Geen enkele plaat of kit doet dat zo goed.

Een slab werkt alleen als hij het water naar buiten leidt en niet alleen afdekt. Het bovenste deel zit vast in het metselwerk, het onderste deel ligt los over de dakbedekking heen. Regen die tegen de muur naar beneden loopt, komt zo boven op de pannen terecht en stroomt verder naar de goot.

De namen verschillen per plek. Een strook langs een schuine aansluiting heet een keperslab, het horizontale stuk aan de voorkant van een schoorsteen een voorschort, en de omgezette rand achter een schoorsteen een achterkeper of een kilstuk. Het blijft in alle gevallen hetzelfde materiaal met dezelfde verwerkingsregels.

De loodcodes: welke dikte hoort waar

Bladlood wordt verkocht in codes, en die code zegt hoe dik en hoe zwaar het lood is. Hoe hoger de code, hoe dikker de plaat, hoe beter hij zijn vorm houdt en hoe meer hij kost. Vraag je in de bouwmarkt om lood zonder code, dan krijg je meestal code 15 of code 18 mee.

Voor de gewone slabben rond een schoorsteen, een dakkapel of een muuraansluiting is code 18 de standaard. Dat is dik genoeg om te blijven liggen bij wind en om het kloppen in de voeg te doorstaan, en nog dun genoeg om met de hand over de pannen te drijven. Code 15 gebruik je voor kleine stukken en korte aansluitingen, bijvoorbeeld rond een dakraam.

Ga je zwaarder belast werk maken, dan schuif je een code omhoog. Een kilgoot tussen twee dakvlakken, een brede aansluiting waar veel water samenkomt of een gootbekleding vraagt code 20 of code 25. Op monumenten en bij lood dat als bekleding zichtbaar blijft, wordt code 25 of 30 verwerkt.

Te dun lood is de meest gemaakte materiaalfout. Het gaat golven, waait bij storm los uit de voeg en scheurt sneller in de plooi. Het prijsverschil tussen code 15 en code 18 is op een klus van een paar meter hooguit enkele tientjes, dus daar hoef je het niet voor te laten.

Loodcode	Dikte	Gewicht per m²	Waar je hem voor gebruikt
Code 12	1,25 mm	14,2 kg	Licht binnenwerk en afdekstukjes, niet voor slabben buiten
Code 15	1,65 mm	18,7 kg	Kleine slabben, dakramen, korte muuraansluitingen
Code 18	1,95 mm	22,1 kg	De standaard voor loodslabben rond schoorsteen en dakkapel
Code 20	2,24 mm	25,4 kg	Brede slabben en aansluitingen waar veel water samenkomt
Code 25	2,65 mm	30,1 kg	Kilgoten, gootbekleding en zwaar belast werk
Code 30	3,15 mm	35,7 kg	Lood als zichtbare bekleding en restauratiewerk

Gecontroleerd op codes en gewichten volgens de gangbare handelsmaten, augustus 2026

Zo hoort een loodslab verwerkt te worden

Lood zet flink uit in de zon. Per meter en per graad temperatuurverschil rekt het ongeveer 0,03 millimeter, dus een strook van drie meter groeit op een hete dag al snel vijf millimeter. Zit die strook aan beide kanten vast, dan moet die beweging ergens heen en scheurt het lood in de plooi. Daarom werk je in stukken van maximaal een meter, met minstens tien centimeter overlap op het volgende stuk. Bij een flauwe dakhelling wordt die overlap groter, omdat water daar trager wegloopt.

Het bovenste deel wordt ingekast: de voeg wordt twee tot drie centimeter diep uitgeslepen, het lood wordt de sponning in geklopt en met loodproppen op zijn plaats gezet, ongeveer om de halve meter. Daarna wordt de voeg aangeheeld met mortel of afgewerkt met een blijvend elastische kit. Het onderste deel ligt los over de dakbedekking en gaat minstens acht tot tien centimeter over de pannen heen.

Bij een plat dak werkt het net anders. Daar loopt de dakbedekking eerst omhoog tegen de muur, met een opstand van minstens twaalf centimeter boven het dakvlak, en pas daaroverheen komt het lood als afdekking. Wie een plat dak laat vernieuwen, laat het loodwerk in dezelfde beurt meelopen, want de aansluiting moet toch open.

Twee dingen zie je bij slecht werk altijd terug. Kit als constructie in plaats van als afwerking, en één lange baan lood over meerdere meters. Beide houden een paar jaar en gaan dan alsnog lekken.

Herkennen dat het lood aan vervanging toe is

Bladlood gaat vijftig jaar of langer mee, maar de plekken waar het beweegt, geven eerder op. Kijk daarom eerst naar de plooien: haarscheurtjes in de knik waar het lood over de pan valt, zijn het duidelijkste teken dat de strook te lang is uitgevoerd of te vaak heeft moeten meebewegen. Zulke scheurtjes zijn met een verrekijker vanaf de grond vaak al te zien.

Het tweede signaal zit in de voeg. Komt de bovenrand van het lood los uit het metselwerk, staat de rand omhoog of zie je een streep daglicht tussen lood en muur, dan is de aanheling weg. Wind duwt dan regen achter de slab, precies waar geen tweede kering zit.

Witte of grijze strepen onder de aansluiting horen bij vers lood en zijn dan onschuldig, maar bij oud lood duiden ze op water dat structureel over dezelfde plek loopt. Kijk dan ook binnen: vochtplekken op zolder rond de schoorsteenkanaal, zoutuitslag op het metselwerk of een schimmelrand tegen het beschot wijzen op een aansluiting die al langer lekt.

Reken lekkage niet te snel aan het lood toe. Een verstopte goot die overloopt, kapotte nokvorsten of een poreuze schoorsteenkap geven precies hetzelfde beeld op zolder. Loop daarom eerst het hele dak na en maak bij twijfel foto's van de aansluiting, zodat je later kunt vergelijken.

Een loodslab vervangen: het werk en de kosten

Het vervangen zelf is overzichtelijk werk. Het oude lood gaat eruit, de voeg wordt uitgeslepen tot een schone sponning, het nieuwe lood wordt op maat geknipt en met een loodhamer over de pannen gedreven, de stukken worden met overlap gelegd, ingekast met proppen vastgezet en daarna wordt de voeg aangeheeld. Voor een schoorsteen is dat een dag werk voor één man, langs een dakkapel gaat het sneller.

De grootste kostenpost is vaak niet het lood maar de bereikbaarheid. Een rolsteiger of een ladderlift blijft rond de honderd tot tweehonderd euro per dag in 2026, maar een steiger rond het huis loopt op naar vier- tot achthonderd euro. Zit je hoog of ligt de aansluiting midden op het dakvlak, dan bepaalt dat het verschil tussen een rekening van vijfhonderd en een van vijftienhonderd euro.

De bedragen hieronder zijn marktprijzen, inclusief btw, en geen tarieven die ergens vastliggen. Ze verschillen per regio en per seizoen: na een storm zijn dakdekkers duur en slecht beschikbaar. Vraag altijd twee offertes waarin de loodcode en het aantal strekkende meters staan genoemd, anders vergelijk je appels met peren.

Staat er toch een steiger, kijk dan meteen naar het werk eromheen. Een goot die aan vervanging toe is of schilderwerk aan de boeidelen kost in dezelfde beurt een fractie van wat een aparte opdracht later kost.

Post	Prijs in 2026
Bladlood code 15, 25 cm breed, materiaal	€ 20 tot € 30 per strekkende meter
Bladlood code 18, 30 cm breed, materiaal	€ 35 tot € 50 per strekkende meter
Bladlood code 20, 40 cm breed, materiaal	€ 55 tot € 75 per strekkende meter
Loodvervanger op rol, 30 cm breed, materiaal	€ 15 tot € 30 per strekkende meter
Loodslab vervangen door een dakdekker, inclusief uitkappen en aanhelen	€ 60 tot € 110 per strekkende meter
Loodwerk rond een schoorsteen compleet vernieuwen	€ 500 tot € 1.200
Uurtarief dakdekker of loodgieter	€ 55 tot € 85
Rolsteiger of ladderlift per dag	€ 100 tot € 200
Steiger rond de woning	€ 400 tot € 800
Patineerolie, blik voor ongeveer 25 m²	€ 25 tot € 45

Gecontroleerd op marktprijzen inclusief btw, augustus 2026

Bladlood of een loodvervanger

Naast bladlood liggen er in de bouwmarkt rollen loodvervanger: flexibele stroken van bitumen of kunststof met een aluminium of textiel wapening, die je net als lood over de pannen drukt. Ze wegen een fractie van lood, zijn goedkoper en je mag ze in langere banen leggen omdat ze niet op dezelfde manier uitzetten. Voor een dakkapel of een lange muuraansluiting scheelt dat behoorlijk in de arbeidstijd.

Wat je inlevert is levensduur en zekerheid. Bladlood haalt vijftig jaar of meer, terwijl fabrikanten van loodvervangers doorgaans een garantietermijn van vijftien tot dertig jaar noemen, mits het product volgens voorschrift is verwerkt. Sommige varianten verkleuren of verharden na jaren zon, waardoor ze bij de plooi gaan scheuren.

Op een monument of in een beschermd stadsgezicht heb je die keuze bovendien niet altijd. De gemeente kan bij de vergunning of via welstand eisen dat het loodwerk in bladlood wordt uitgevoerd omdat het beeldbepalend is. Vraag dat na voordat je materiaal bestelt, niet erna.

Op een plat dak of een bitumineuze aansluiting ligt de afweging weer anders. Daar wordt de opstand vaak in dezelfde dakbedekking meegenomen, met een strook mastiek of een opgezette laag bitumen in plaats van lood. Wie een bitumen dak laat aanpakken, bespreekt de muuraansluiting daarom als onderdeel van het dak en niet als los loodwerk.

	Bladlood	Loodvervanger
Levensduur	Vijftig jaar of meer	Vijftien tot dertig jaar volgens fabrieksgarantie
Maximale lengte per stuk	Eén meter	Meerdere meters in één baan
Materiaalprijs per meter in 2026	€ 35 tot € 50 bij code 18	€ 15 tot € 30
Gewicht	Ruim 22 kg per m² bij code 18	Enkele kilo's per m²
Patineren nodig	Ja, direct na het aanbrengen	Nee
Uitloging naar het milieu	Lood spoelt af met regenwater	Geen looduitstoot
Op monumenten	Vrijwel altijd toegestaan of vereist	Vaak niet toegestaan
Gevoelig voor diefstal	Ja, lood heeft schrootwaarde	Nee

Patineren en de witte strepen op je gevel

Vers lood is glanzend grijs en reageert direct met lucht en water. Er ontstaat loodcarbonaat, een wit poeder dat de eerste maanden met elke regenbui van het lood afspoelt. Onder de aansluiting krijg je daardoor witte en later vuilgrijze strepen op het metselwerk, die zich in poreuze steen vastzetten en er moeilijk uit gaan.

Patineerolie voorkomt dat. Je brengt die olie in een dunne laag aan op het schone, droge lood, het liefst dezelfde dag nog en uiterlijk binnen een paar dagen na plaatsing. De olie sluit het oppervlak af tot er een stabiele, matgrijze patinalaag is gevormd. Eén blik is genoeg voor tientallen vierkante meters, dus op een normale klus kost het hooguit enkele tientjes.

Zijn de strepen er al, dan is de gevel reinigen de enige route, en dat gaat voorzichtig: agressief reinigen of hoge druk beschadigt zachte baksteen en voegwerk. Laat dat werk samen doen met eventueel schilderwerk aan kozijnen en boeidelen, dan staat de steiger maar één keer.

Er speelt ook een milieukant. Het lood dat afspoelt komt in de bodem en het oppervlaktewater terecht, en de bouwsector werkt daarom aan minder looduitstoot door goed patineren en door lood alleen te gebruiken waar het echt nodig is. Vang je regenwater op in een ton voor de moestuin, sluit die dan niet aan op een dakvlak met veel vers loodwerk.

Veiligheid, verzekering en werk dat je slim combineert

Lood is giftig bij inname, niet bij aanraken. Wie zelf werkt, wast zijn handen voor het eten, eet en rookt niet met loodstof aan de vingers en gaat het lood niet schuren of branden, want dan komen deeltjes en dampen vrij. Loodresten horen bij het metaalafval op de milieustraat, waar ze een restwaarde hebben.

Het echte risico op deze klus is de hoogte. De meeste ongelukken bij dakwerk komen van een ladder die wegglijdt of een pan die het begeeft. Een aansluiting op de eerste verdieping kan met een goede rolsteiger, maar alles daarboven en alles op een hellend vlak is werk voor iemand met valbeveiliging en de juiste steiger.

Voor de verzekering geldt een simpele lijn. Plotselinge schade, zoals lood dat bij storm losscheurt, valt meestal onder de opstalverzekering. Lekkage door lood dat langzaam is versleten wordt gezien als achterstallig onderhoud, en dan vergoedt de verzekeraar de gevolgschade doorgaans niet. Bewaar daarom facturen en foto's van uitgevoerd onderhoud, dat scheelt discussie.

Staat er een steiger of gaat het dak open, kijk dan naar het geheel. Het is het moment om de goten te laten uitscheppen, de nokvorsten te laten nalopen en te beoordelen of het coaten van dakpannen in jouw geval iets toevoegt. Komt bij een verbouwing het dakbeschot vrij, dan is dakisolatie erbij vaak de verstandigste uitgave: de ISDE-subsidie is in 2026 16,25 euro per m² bij één maatregel en 32,50 euro per m² zodra je twee maatregelen laat uitvoeren, bij minimaal 20 m² dak.

Zo pak je het vervangen van een loodslab aan

Van de eerste inspectie tot de controle bij de eerste regenbui.

1. Bekijk de aansluiting van dichtbij

   Maak foto's met een verrekijker of vanaf een ladder van elke plooi, de voeg en de overlappen. Kijk daarna op zolder of er vochtplekken zitten rond dezelfde plek. Een dakinspectie met fotorapportage kost in 2026 ongeveer 150 tot 350 euro en is de moeite waard als je niet veilig bij het dak kunt.

2. Sluit andere oorzaken uit

   Loop eerst de goot, de nokvorsten en de schoorsteenkap na, want die geven binnen hetzelfde vochtbeeld. Begin bij de eenvoudigste oorzaak: soms is de goot leeghalen genoeg en blijkt het lood nog prima.

3. Bepaal de meters, de code en het materiaal

   Meet de aansluiting op en tel de overlappen mee, ongeveer tien centimeter per stuk van een meter. Kies code 18 voor gewone slabben en code 20 of hoger waar veel water samenkomt. Woon je in een beschermd stadsgezicht of in een monument, bel dan eerst de gemeente over de eis van bladlood.

4. Vraag twee offertes met dezelfde uitgangspunten

   Laat in elke offerte de loodcode, het aantal strekkende meters, het uitkappen en aanhelen van de voeg, de patineerolie en de steiger apart staan. Zonder die specificatie is de goedkoopste offerte meestal de offerte met het dunste lood.

5. Plan het werk buiten vorst en hitte

   Mortel wil niet uitharden bij vorst en op een gloeiend dak is loodwerk zwaar en gevaarlijk. Voorjaar en najaar zijn de rustige seizoenen, wat ook merkbaar is in de prijs en de wachttijd.

6. Laat het lood zetten en de voeg aanhelen

   De stukken van maximaal een meter gaan met tien centimeter overlap over elkaar, twee tot drie centimeter diep de uitgeslepen voeg in, vastgezet met loodproppen en daarna aangeheeld. Loop met de vakman langs de aansluiting voordat de steiger weggaat.

7. Patineer het lood en controleer bij de eerste bui

   De patineerolie gaat er op de dag van plaatsing op. Kijk bij de eerste stevige, schuine regenbui op zolder of het droog blijft, en bewaar de factuur met foto's voor de verzekering en voor de volgende eigenaar.

Check dit voordat je de opdracht geeft

• Staat de loodcode in de offerte genoemd, en is dat minimaal code 18
• Worden de stukken maximaal een meter lang met tien centimeter overlap gelegd
• Wordt de voeg uitgeslepen en aangeheeld, en niet alleen dichtgekit
• Is patineerolie op de dag van plaatsing inbegrepen
• Zijn de steiger of ladderlift en de afvoer van het oude lood apart benoemd
• Weet je of de gemeente bij jouw woning bladlood eist
• Is meteen gekeken naar de goot, de nokvorsten en de schoorsteenkap
• Krijg je foto's van het werk en een factuur voor je onderhoudsmap

Doorgerekend: zo pakt het uit

Veelgemaakte fouten

Eén lange baan lood in plaats van stukken van een meter

Lood dat over drie of vier meter is vastgezet, kan zijn uitzetting nergens kwijt en scheurt binnen een paar jaar in de plooi. De reparatie is dan hetzelfde werk als de eerste keer, inclusief de steiger.

De slab met kit tegen de muur plakken

Zonder uitgeslepen voeg en loodproppen hangt alles aan de hechting van de kit. Die laat na een paar zomers los, waarna wind de regen achter het lood duwt en de lekkage precies boven de zolderisolatie uitkomt.

Te dun lood kiezen om de materiaalprijs

Code 15 op een brede schoorsteenaansluiting gaat golven en waait bij storm los. De besparing is enkele tientjes, de herstelklus met steiger loopt in de honderden euro's.

Vergeten te patineren

Nieuw lood dat niet is ingesmeerd, spoelt maandenlang wit poeder over de gevel. De strepen trekken in poreuze baksteen en de gevel reinigen kost meer dan het blikje olie ooit had gekost.

Het nieuwe lood over een oude, verweerde voeg leggen

Zit het metselwerk eronder los of is de voeg uitgespoeld, dan blijft de sponning niet houden en zakt het lood alsnog uit. Het voegwerk hoort in dezelfde beurt hersteld te worden, anders koop je een tijdelijke oplossing.

Elke lekkage bij de schoorsteen aan het lood toeschrijven

Een poreuze schoorsteenkap, een overlopende goot of condens in het kanaal geven op zolder hetzelfde vochtbeeld. Wie alleen het lood vervangt, betaalt de rekening en houdt de lekkage.

Zelf het dak op zonder valbeveiliging

Een ladder tegen de dakrand en een stap op een oude pan is hoe de meeste ongelukken bij dakonderhoud beginnen. Voor werk boven de eerste verdieping is een steiger geen luxe maar de voorwaarde om te beginnen.

Veelgestelde vragen

Wanneer je een adviseur of vakman inschakelt

Loodwerk op ooghoogte, bijvoorbeeld langs een aanbouw of een berging, kun je met een beetje handigheid zelf doen. Zodra de aansluiting hoger zit dan een rolsteiger reikt, of zodra er voegwerk en metselwerk bij komt kijken, is dit werk voor een dakdekker of een loodgieter: reken in 2026 op 55 tot 85 euro per uur, plus de steiger. Vraag naar de loodcode die zij aanhouden en laat het aantal strekkende meters in de offerte staan, dan kun je twee prijzen echt vergelijken.

Blijft de oorzaak van een lekkage onduidelijk, dan is een dakinspectie met fotorapportage van 150 tot 350 euro in 2026 goedkoper dan een gok. Voor de rest van de buitenschil helpt het overzicht van onderhoud aan dak en gevel je verder, en voor de planning van al het werk aan huis staan de andere onderwerpen bij onderhoud en problemen. Woon je in een monument of een beschermd stadsgezicht, bel dan de gemeente over de materiaaleis voordat je een opdracht geeft.